ATLAR İÇİN TALAŞ (ALTLIK) ALIMI mal alımı 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile ihale edilecektir.
İhaleye ilişkin ayrıntılı bilgiler aşağıda yer almaktadır:

2- İhalenin

3- İhale konusu mal alımının

4- Katılım ve yeterlik kriterleri:
4.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgi ve belgelere aşağıda yer verilmiştir:
4.1.1. Teklif mektubu.
4.1.2. Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler:
4.1.2.1. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler.
4.1.2.2. Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler.
4.1.3. Geçici teminat.
4.1.4 İsteklinin iş ortaklığı olması halinde iş ortaklığı beyannamesi.
4.1.5. Yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajından yararlanmak isteyen istekliler tarafından sunulacak yerli malı belgesi
4.2. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi, belge veya kriter belirtilmemiştir.
4.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi, belge veya kriter belirtilmemiştir.
5- Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sadece fiyat esasına göre belirlenecektir.
6- İhaleye sadece yerli istekliler katılabilecektir.
7- İhaleye teklif verecek olanların, EKAP hesabına giriş yaparak ihale dokümanını indirmeleri zorunludur.
8-Teklifler, EKAP üzerinden teklif mektubu ile ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanacak ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilecektir.
9- İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucunda, üzerine ihale yapılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.
10- Bu ihalede, işin tamamı için teklif verilecektir.
11- İstekliler teklif ettikleri bedelin %3’ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir.
12- Bu ihalede elektronik eksiltme yapılmayacaktır.
13- Verilen tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 150 (YüzElli) takvim günüdür.
14- Konsorsiyum olarak ihaleye teklif verilemez.
15- Diğer hususlar: Teklif fiyatı ihale komisyonu tarafından aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir.

Olay Elmadağ ilçesi, Lalabel Mahallesi’nde meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, Kırıkkale istikametinden Ankara istikametine giden 06 FA 6643 plakalı otomobil, sürücüsünün kontrolünden çıkarak yolun karşısına geçip 06 AGS 490 plakalı otomobil ve 19 SP 990 plakalı otomobille çarpıştı. Kazada, 06 AGS 490 plakalı otomobilin sürücüsü hayatını kaybederken, 7 kişi yaralandı. İhbar üzerine olay yerine polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Yaralılar ambulanslarla hastaneye kaldırılırken, kazaya ilişkin inceleme başlatıldı.

Öte yandan, kaza anı bir otomobilin araç kamerasına yansıdı.

Medicana Ataköy Hastanesi Nefroloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Banu Erkalma, paketli ve işlenmiş gıdaların sık tüketiminin böbrek sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerek, "Özellikle yüksek tuz, şeker ve fosfor içeren ürünlerin sınırlandırılması gerektir. Her paketli gıda zararlı değildir ancak yüksek miktarda işlenmiş gıda tüketimi; hipertansiyon, obezite ve diyabet gibi böbrek sağlığını doğrudan etkileyebilen risk faktörlerini artırabilir" dedi.

Fazla tuz tüketimi böbrekleri hipertansiyona yol açabilir

Böbreklerin vücuttaki sıvı ve elektrolit dengesinin sağlanması ve metabolizma sonucunda oluşan atıkların vücuttan uzaklaştırılması gibi hayati görevler üstlendiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Banu Erkalma, "Böbrek sağlığını korumak için yalnızca böbreğe yönelik beslenmekten ziyade genel olarak sağlıklı ve dengeli bir beslenme düzeni oluşturmak gerekiyor. Paketli ve işlenmiş gıdaların önemli bir bölümünde yüksek miktarda sodyum bulunabiliyor. Fazla sodyum tüketimi kan basıncını yükseltebiliyor. Kontrol altında olmayan hipertansiyon ise zaman içerisinde böbreklerin süzme işlevini sağlayan yapılara zarar vererek kronik böbrek hastalığı riskini artırabiliyor" şeklinde konuştu.

Cipsler ve krakerlere dikkat

Özellikle hazır çorbalar, cipsler, krakerler, hazır soslar, bulyonlar ve işlenmiş et ürünleri gibi gıdaların tüketim sıklığına dikkat edilmesi gerektiğini ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Erkalma, "Bu ürünlerin tamamını hayatımızdan çıkarmamız gerektiğini söylemek doğru olmaz. Burada önemli olan ürünün içeriği, tüketim miktarı ve sıklığıdır. Ancak yüksek tuz içeren ürünlerin düzenli tüketimi özellikle hipertansiyonu veya böbrek hastalığı bulunan kişiler açısından daha dikkatli ele alınmalıdır" diye konuştu.

Fosfor içeren katkı maddeleri böbrek hastaları için daha önemli

Bazı paketli ve işlenmiş ürünlerde fosfat içeren katkı maddelerinin bulunabildiğini belirten Erkalma, özellikle kronik böbrek hastalarının bu konuda daha dikkatli olması gerektiğini söyleyerek şöyle devam etti:

"Sağlıklı böbrekler kandaki fosfor dengesinin sağlanmasında önemli görev üstleniyor. Böbrek fonksiyonları azaldığında ise fazla fosforun vücuttan uzaklaştırılması zorlaşabiliyor. Bu nedenle kronik böbrek hastalarının fosfor içeren katkı maddeleri konusunda daha bilinçli olması gerekiyor. Ürün etiketlerini okumak bu açıdan önemlidir."

Fazla şeker tüketimi böbrek hastalığına giden yolu dolaylı olarak açabilir

Şeker içeriği yüksek paketli ürünlerin ve şekerli içeceklerin de sınırlandırılması gerektiğini vurgulayan Erkalma, "Fazla miktarda şeker tüketimi kilo alımı ve obezite riskini artırabiliyor. Obezite ve tip 2 diyabet ise kronik böbrek hastalığının önemli risk faktörleri arasında yer alıyor. Bu nedenle böbrek sağlığını korumak isteyen kişilerin yalnızca tuz tüketimine değil, günlük şeker ve toplam kalori alımına da dikkat etmesi gerekiyor. İşlenmiş gıdalarda bulunan sağlıksız yağlar, kalp ve damar sağlığını da olumsuz etkiliyor. Kalp ve böbrek sağlığı birbiriyle yakından ilişkilidir. Bu nedenle tükettiğimiz gıdalara özen göstermek gereklidir" ifadelerini kullandı.

Etiket okuma alışkanlığı edinilmeli

Paketli gıda satın alırken ürün etiketlerinin mutlaka okunması gerektiğini söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Banu Erkalma, "Özellikle sodyum, ilave şeker ve fosfat içeren katkı maddelerinin miktarına dikkat edilmeli. ‘Fosfat’ veya ‘fos-’ ile başlayan bazı katkı maddeleri konusunda özellikle kronik böbrek hastalarının bilinçli olması önemli. Bunun yanında taze sebze ve meyvelerin, tam tahılların ve uygun protein kaynaklarının yer aldığı dengeli bir beslenme düzeni tercih edilmeli" dedi.

Böbrek hastalıkları uzun süre belirti vermeyebilir

Böbrek hastalıklarının uzun süre herhangi bir belirti vermeden ilerleyebileceğine dikkat çeken Erkalma, özellikle risk grubunda bulunan kişilerin düzenli kontrollerini yaptırmasının önemine vurgu yaptı. Erkalma, "Hipertansiyon, diyabet, obezite veya ailede böbrek hastalığı öyküsü bulunan kişilerin böbrek fonksiyonlarını düzenli olarak kontrol ettirmeleri önemli. Böbrek sağlığını korumak için sağlıklı beslenmenin yanı sıra yeterli sıvı tüketimi, düzenli fiziksel aktivite, ideal kilonun korunması, tansiyon ve kan şekerinin kontrol altında tutulması da büyük önem taşıyor" şeklinde konuştu.

Vitamin ve mineral desteği önemli

Beyin sağlığının korunmasında yeterli ve dengeli beslenmenin yanı sıra gerekli durumlarda vitamin ve mineral desteğinin de önemli olabileceğini belirten Prof. Dr. M. Zülküf Önal, özellikle B12, folat, D vitamini ve B1 gibi vitaminlerin yeterli düzeyde alınmasının önemine dikkat çekti. Prof. Dr. Önal, "B12, folat ve D vitamini başta olmak üzere bazı vitamin ve minerallerin yeterli düzeyde olması beyin sağlığı açısından önem taşıyor. Eksiklik veya yetersizlik tespit edildiğinde uygun vitamin desteğiyle bu eksikliklerin giderilmesi faydalı olabilir. Omega-3 ise özellikle balık tüketiminin yetersiz olduğu durumlarda beslenme desteği olarak düşünülebilir. Vitamin ve mineral desteğinin kişinin yaşına, beslenme düzenine ve ihtiyaçlarına göre planlanması en doğru yaklaşımdır" dedi.

Beyne yatırım sofrada başlıyor

Beyin sağlığını korumaya yönelik beslenme adımlarının yalnızca ileri yaşlarda ya da unutkanlık başladığında değil, çok daha erken dönemde atılması gerektiğine dikkati çeken Medicana International Ankara Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Gülşah Erhan ise şu bilgileri paylaştı:

"Alzheimer riskini tek bir besine veya takviyeye bağlamak yerine; kan şekeri kontrolünü destekleyen, damar sağlığını koruyan ve oksidatif stresin azaltılmasına katkı sağlayan Akdeniz tipi beslenme modelini yaşam biçimine dönüştürmek önemlidir. Sebze, meyve, kuru baklagil, tam tahıl, zeytinyağı ve kuruyemişlerin ağırlıklı olduğu; doymuş ve trans yağlardan zengin ultra işlenmiş ürünlerin sınırlandırıldığı bu modelde somon, sardalya, uskumru ve hamsi gibi yağlı balıklar EPA ve DHA kaynağı olarak öne çıkar. B12 için balık, et, yumurta ve süt ürünlerinden; folat için koyu yeşil yapraklı sebzeler ve baklagillerden yararlanılabilir. Liften ve polifenollerden zengin besinler de bağırsak mikrobiyotasını destekleyerek bütüncül yaklaşıma katkı sağlar. B12, folat ve D vitamini gibi öğeler ise eksiklik saptandığında kişiye özel değerlendirilmelidir. Çünkü takviyeler beslenmenin yerine geçmez; asıl yatırım, genç yaşlardan itibaren sofrada kurduğumuz sürdürülebilir düzendir."

Medicana Sağlık Grubu Dermatoloji Bölümü’nden Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, sağlık açısından genellikle bir sorun oluşturmayan bu görünümün tamamen ortadan kaldırılmasından çok, doğru ve düzenli bakımla hafifletilmesinin hedeflendiğini belirtti. Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, "Rastgele kullanılan peeling ve bakım ürünleri ciltte hasara yol açabilmektedir. Uygulanacak bakımın kişinin cilt yapısına göre planlanması gerekmektedir" uyarısında bulundu.

Keratozis pilaris, özellikle kol ve bacakların dış yüzlerinde deri gözeneklerinde noktasal kabarıklıklar ve bunların çevresinde hafif kızarıklıklarla kendini gösteriyor. Halk arasında görünümü nedeniyle ‘çilek bacak’ veya ‘tavuk derisi’ olarak da isimlendirilen bu durum, oldukça sık görülmesine rağmen genellikle sağlık açısından bir sorun oluşturmuyor. Keratozis pilarisin normal bir deri varyasyonu olarak kabul edildiğini belirten Medicana International İzmir Hastanesi Dermatoloji Uzmanı Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, "Keratozis pilarisin tam nedeni bilinmemekle birlikte alerjik bünyeli, cilt kuruluğu olan, beslenme bozukluğu yaşayan, atopik egzama veya şeker hastalığı bulunan ve yoğun güneş maruziyetinde kalan kişilerde daha sık izlenebilir" diye konuştu.

Evde yapılan uygulamalarda aşırıya kaçılmamalı

Keratozis pilaris görünümünü azaltmak amacıyla evde peeling ve benzeri yöntemlere sıklıkla başvurulabiliyor. Bu uygulamaların doğru şekilde yapıldığında görünümün hafiflemesine yardımcı olabileceğini ancak aşırı veya uygunsuz uygulamaların cilt bariyerine zarar verebileceğini vurgulayan Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, "Her bireyin cilt yapısı ve rahatsızlıkların şiddeti farklıdır. Bu nedenle marketten rastgele alınan bir ürünü kullanmak yerine, hangi uygulamanın hangi sıklıkta yapılacağının bir dermatoloji uzmanı tarafından belirlenmesi daha doğru olur. Yalnızca harici uygulamalar da yeterli değildir. Eşlik eden hastalıkların tedavisinin düzenlenmesi, yaşam alışkanlıklarının gözden geçirilmesi ve varsa beslenme bozukluklarının düzeltilmesi gerekir" ifadelerini kullandı.

Peeling, görünümü hafifletebilir ama tamamen yok etmez

Cilt üzerinde yüzeysel peeling etkisi oluşturan bazı bakım ürünlerinin keratozis pilaris görünümünü azaltabileceğini ifade eden Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, bu ürünlerin tablonun tamamen ortadan kalkmasını sağlamadığının altını çizdi. Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, cildin yapısına uygun ürünlerin doğru sıklıkta kullanılmasının önem taşıdığını belirtti. Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, sözlerine şöyle devam etti:

"Çilek bacak görünümünün tıraş, ağda veya diğer epilasyon yöntemlerinden kaynaklandığı düşünülse de keratozis pilarisin kıllarla veya tercih edilen epilasyon yöntemiyle doğrudan bir ilişkisi bulunmuyor. Kıl mevcudiyetiyle bağlantılı olmadığı için lazer epilasyon işleminin de keratozis pilaris üzerinde doğrudan bir etkisi bulunmaz."

Altta yatan bir hastalık olup olmadığı belirlenmeli

Keratozis pilarisin nadiren de bazı deri hastalıklarının ve sendromların bir bileşeni olabildiğini kaydeden Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, "Dermatoloji uzmanına başvurulduğunda öncelikle görünümün bir hastalığın sonucu mu yoksa derinin normal bir varyasyonu mu olduğu değerlendirilir. Keratozis pilaris için kliniklerde radikal etkili tedaviler uygulamayız. Uzun vadeli bir süreç olduğu için genellikle kişinin evde sürdürebileceği ve devamlılık gösterecek özel bakım kremleri veya uygulamalar öneririz" dedi. Keratozis pilarisin kendine özgü ve uzun süreli bir seyri bulunduğunu anlatan Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, ilk tespitlerin genellikle çocukluk döneminde ortaya çıktığını, en belirgin dönemin ise ergenlik yılları olduğunu söyledi. Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, "Yaş ilerledikçe rahatsızlıkların sayısı ve şiddeti azalabiliyor. Güneş ışığının görünümü artırabilmesi nedeniyle özellikle yaz aylarında daha belirgin hale gelebiliyor" diye konuştu.

Düzenli nemlendirme ve güneşten korunma önemli

Anlık çözümler yerine uzun süreli ve düzenli bakımın önem taşıdığını vurgulayan Uzm. Dr. Cüneyt Soyal, sözlerini şöyle tamamladı: "Düzenli uygulamalarla bir iki ay içerisinde görünümde iyileşme sağlanabilir. Ancak elde edilen iyilik halinin korunabilmesi için kişiye uygun devam ürünlerinin ve bakım uygulamalarının sürdürülmesi gerekir. Keratozis pilaris görünümünün yeniden belirginleşmesini azaltmak için bakımın süreklilik göstermesi gerekir. Düzenli nemlendirici kullanımı, kişinin devam protokolüne uygun bakım ürünlerinin yeterli sıklıkta uygulanması, güneşten etkin şekilde korunma ve dengeli, sağlıklı beslenmeye özen gösterilmesi önemlidir."

Ani görme kaybının birkaç saniye ile birkaç gün arasında gelişebildiğini belirten Şimşek, görüşün bir kısmının veya tamamının kaybedilebildiğini ifade etti. Bazı nedenlerin geçici olabileceğini ancak birçok durumda kalıcı hasarın önlenebilmesi için hızlı müdahalenin önem taşıdığını söyledi.

"Gözün inmesi olarak değerlendirilebilir"

Ani görme kaybının en ciddi nedenlerinin başında gözün beslenmesini sağlayan damarlardaki tıkanıklıkların geldiğini belirten Şimşek, retinal arter tıkanıklığının saniyeler içerisinde ağrısız görme kaybına yol açabileceğini söyledi.

Retinal arter tıkanıklığının "gözün inmesi" olarak değerlendirilebileceğini ifade eden Şimşek, retinaya kan taşıyan ana arterin tıkanması sonucu ani görme kaybı meydana geldiğini kaydetti.

Retinal ven tıkanıklığının ise kanın gözden geri dönmesini sağlayan damarlarda meydana geldiğini belirten Şimşek, bu durumun özellikle yüksek tansiyon ve diyabet hastalarında görülebildiğini söyledi.

60 yaş üzerindekilerde "dev hücreli arterit" riski

Özellikle 60 yaş üzerindeki kişilerde görülebilen dev hücreli arteritin de ani görme kaybına neden olabileceğini aktaran Şimşek, damar duvarlarının iltihaplanması sonucu ortaya çıkan hastalığa şakak ağrısı ve çiğneme sırasında güçlük gibi belirtilerin eşlik edebileceğini ifade etti.

"Işık çakmaları ve perde inmesi retina dekolmanının habercisi olabilir"

Ani görme kaybının bir diğer önemli nedeninin retina sorunları olduğuna dikkat çeken Şimşek, retina dekolmanında gözün arka kısmındaki ışığa duyarlı retina tabakasının yerinden ayrıldığını söyledi.

Şimşek, retina dekolmanının genellikle ışık çakmaları ve uçuşan cisimler görülmesiyle başlayabileceğini, ilerleyen süreçte ise kişinin görüşünün önüne perde inmiş gibi bir görüntü oluşabileceğini belirtti.

Vitreus kanamasında ise gözün içerisindeki jölemsi sıvıya kan sızdığını ifade eden Şimşek, bu durumun özellikle diyabete bağlı damar hasarları ve kanamalar sonucunda ortaya çıkabileceğini kaydetti.

Göz hareketleri sırasında ağrıya dikkat

Optik sinir ve nörolojik hastalıkların da ani görme kaybına yol açabileceğini belirten Şimşek, optik nevritin görüntüyü beyne taşıyan optik sinirde meydana gelen iltihaplanma olduğunu söyledi.

Optik nevritin çoğunlukla tek gözde ortaya çıktığını ve göz hareketleri sırasında artan ağrının eşlik edebildiğini aktaran Şimşek, rahatsızlığın Multiple Skleroz (MS) hastalığının ilk belirtilerinden biri olabileceğini ifade etti.

Beynin görme merkezini besleyen damarlarda meydana gelen tıkanıklıkların da görme kaybına neden olabileceğine dikkat çeken Şimşek, inme durumunda her iki gözün belirli bir görme alanında ani kayıp meydana gelebileceğini söyledi.

Şiddetli göz ağrısı, bulantı ve kızarıklık varsa dikkat

Akut glokom krizinin de acil müdahale gerektiren durumlardan olduğunu vurgulayan Şimşek, göz içi basıncının aniden yükselmesiyle şiddetli göz ağrısı, bulantı, kusma, gözde kızarıklık ve ışıkların çevresinde gökkuşağı şeklinde halkalar görülmesi gibi belirtilerin ortaya çıkabileceğini belirtti.

Kimyasal yanıklar ve göze alınan şiddetli darbelerin de korneada hasara ve görme kaybına neden olabileceğini ifade eden Şimşek, bu tür durumlarda da vakit kaybedilmemesi gerektiğini söyledi.

"Geçmesini beklemeyin"

Ani görme kaybında yapılması gerekenlere ilişkin uyarılarda bulunan Şimşek, kişinin şikayetin kendiliğinden geçmesini beklememesi gerektiğini vurguladı.

Şimşek, "Ani görme kaybında vakit kaybedilmemeli. ’Dinlenince geçer’ düşüncesiyle beklemek kalıcı görme kaybına yol açabilir. Kişi kendi başına göz damlası veya başka bir ilaç kullanmamalı. En kısa sürede göz hastalıkları uzmanının bulunduğu bir sağlık kuruluşuna veya tam teşekküllü acil servise başvurulmalı" dedi.

"Geçici görme kaybı inmenin habercisi olabilir"

Birkaç dakika süren ve ardından kendiliğinden düzelen geçici görme kaybının da ihmal edilmemesi gerektiğini belirten Şimşek, "Amaurosis fugax olarak adlandırılan geçici görme kaybı çoğunlukla karotis damarından kopan küçük bir pıhtının göz damarını kısa süreli tıkaması sonucu meydana gelebilir. Görmenin yeniden düzelmesi, durumun önemsiz olduğu anlamına gelmez. Büyük bir inmenin habercisi olabileceğinden gerekli nörolojik ve kardiyolojik değerlendirmeler yapılmalıdır" ifadelerini kullandı.

Stres de gözleri etkileyebiliyor

Yoğun stresin doğrudan her ani görme kaybının nedeni olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Şimşek, stresin "santral seröz koriyoretinopati" olarak bilinen ve retina altında sıvı birikmesiyle seyreden rahatsızlığı tetikleyebileceğini söyledi.

Şimşek, bu rahatsızlıkta genellikle tam görme kaybından ziyade kişinin merkezi görüşünde bulanıklık veya karanlık bir alan oluşabileceğini belirterek, görmede aniden meydana gelen değişikliklerin ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı.

Göğüs ağrısının kas-iskelet sistemi, mide ve yemek borusu gibi birçok farklı nedene bağlı gelişebileceğini belirten Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Emrah Özdemir, ancak ani başlayan ve daha önce yaşanmamış nitelikteki ağrıların daha dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

"Ağrının yayılımı önemli bir ipucu olabilir"

Kalp kaynaklı göğüs ağrısının her hastada aynı şekilde hissedilmediğini belirten Özdemir, "Göğüste baskı, sıkışma, yanma veya ağırlık hissi şeklinde başlayan ağrı; sırta, omuzlara, kollara, boyuna ya da çeneye yayılabilir. Özellikle ani başlayan göğüs ağrısı ve sırta yayılan ağrı, eşlik eden diğer belirtilerle birlikte değerlendirildiğinde ciddi bir kalp-damar sorununun işareti olabilir" dedi.

Özdemir, ağrının şiddeti kadar başlangıç şeklinin, ne kadar sürdüğünün, eforla ilişkisinin ve beraberindeki belirtilerin de tanı açısından önemli olduğunu söyledi.

Soğuk terleme ve nefes darlığı eşlik ediyorsa dikkat

Göğüs ağrısıyla birlikte ortaya çıkan bazı şikâyetlerin acil değerlendirme gerektirebileceğini vurgulayan Özdemir, "Ağrıya nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı, kusma, çarpıntı, baş dönmesi veya bayılma hissi eşlik ediyorsa durum hafife alınmamalıdır. Özellikle ağrı birkaç dakika içinde geçmiyor, giderek artıyor veya tekrar ediyorsa sağlık kuruluşuna başvurmak gerekir" ifadelerini kullandı.

Kalp krizinde göğüs ağrısının çoğunlukla göğsün ortasında baskı veya sıkışma şeklinde hissedilebildiğini aktaran Özdemir, bazı hastalarda ise ağrının sırt, mide, çene veya kol bölgesinde daha belirgin olabileceğine dikkat çekti.

Her sırta vuran ağrı kalp krizi değildir

Sırta yayılan her göğüs ağrısının kalp krizi anlamına gelmediğinin altını çizen Özdemir, kalp ve damar hastalıklarının yanı sıra kas-iskelet sistemi sorunları, reflü ve bazı akciğer hastalıklarının da benzer şikâyetlere yol açabileceğini söyledi.

Bununla birlikte ani ve şiddetli başlayan, alışılmışın dışında seyreden göğüs ve sırt ağrısının kişinin kendi kendine değerlendirebileceği bir durum olmadığını belirten Özdemir, ayırıcı tanının hekim değerlendirmesiyle yapılması gerektiğini kaydetti.

"Ağrının geçmesini beklemeyin"

Kalp-damar hastalıklarında erken müdahalenin önemli olduğunu vurgulayan Özdemir, özellikle hipertansiyon, diyabet, yüksek kolesterol, sigara kullanımı, obezite veya ailede erken yaşta kalp-damar hastalığı öyküsü bulunan kişilerin göğüs ağrısını daha dikkatli değerlendirmesi gerektiğini belirtti.

Özdemir, "Ani başlayan, şiddetli veya alışılmışın dışında bir göğüs ağrısı varsa ve bu ağrı sırta ya da başka bölgelere yayılıyorsa ‘geçer’ diye beklenmemeli. Özellikle eşlik eden nefes darlığı, terleme ve bulantı gibi belirtiler varsa acil tıbbi yardım alınmalıdır" dedi.

Menemen İlçe Stadyumunda saat 19.00'da başlayan mücadele baştan sona kadar konuk ekip Kafkasspor'un üstünlüğü ile oynandı.
Karşılaşma da ilk gol sesi 18. dakikada geldi. Menemen FK kalesini ablukaya alan İnegöl Kafkasspor, Doğukan İnci ile öne geçti.
32. dakika ise ev sahibi ekip gole karşılık verdi. Duran toptan golü kaydeden isim Eyüp Poyraz oldu. 1-1
Dakikalar 32'yi gösterdiğinde ise Kafkasspor kalecisi Mustafa Güngör'ün defasında topla buluşan Doğukan İnci hem kendisinin hem de takımının 2. golünü kaydetti. İlk yarı bu skorla sona erdi.

Karşılaşmanın 2. yarısında da etkin olan taraf İnegöl Kafkasspor'du.
49. dakikada Onur Toroman'ın baskısı sonucu rakibi zorlayan İnegöl Kafkasspor, Musa Kaan Pehlivan'ın kendi kalesine attığı golle farkı 2'ye çıkardı. 1-3
Zeminin ağır olması nedeniyle sakatlıkların yaşandığı karşılaşma bu skorla sona erdi.
İnegöl Kafkasspor, İzmir Temsilcisi Menemen FK'yı yenerek tarihinde ilk kez oynadığı 2. ligin ilk maçında hanesine 3 puan yazdırdı.

Kaza, Akçakale ilçesine bağlı Koruklu Mahallesi’nde meydana geldi. Sürücüsünün ismi henüz belirlenemeyen 44 ABG 037 plakalı tarım işçilerini taşıyan minibüs, içinde su bulunan tahliye kanalına devrildi. İhbar üzerine olay yerine, AFAD, itfaiye, sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi. Kazada ilk yaralanan 15 kişi, 112 Acil Sağlık ekiplerince ambulanslarla kentteki hastanelere kaldırıldı. Yaralıların sağlık durumlarının iyi olduğu öğrenildi.

Kazayla ilgili soruşturma başlatıldı.

Ayak tabanında topuk kemiğinden parmaklara kadar uzanan plantar fasyanın, ayağın yük taşıma ve basma işlevinde önemli rol oynayan güçlü bir bağ dokusu olduğunu belirten Prof. Dr. Koca, "Tekrarlayan mekanik zorlanmalar sonucunda bu dokuda mikro düzeyde hasarlanma, yıpranma, inflamatuvar değişiklikler ve ödem gelişebilir" dedi.

Uzun süre devam eden mekanik zorlanma ve plantar fasya üzerindeki çekme kuvvetlerinin, zaman içerisinde halk arasında "topuk dikeni" olarak bilinen kalkaneal spur oluşumuyla da ilişkili olabileceğini ifade eden Prof. Dr. İrfan Koca, "Her topuk ağrısı plantar fasiit değildir. Özellikle sabahları belirgin bel tutukluğu, eklem şişlikleri veya artrit yakınmaları varsa romatolojik hastalıklar da araştırılmalıdır. Yanma ve uyuşma gibi şikâyetlerde sinir sıkışmaları ve bel kaynaklı sorunlar. Aşil tendon problemleri, gut ve diğer ayak-topuk hastalıkları da ayırıcı tanıda değerlendirilmelidir" ifadelerine yer verdi.

Tedavide bütüncül yaklaşım önemli

Tedavi hakkında bilgi veren Dr. Koca, "Plantar fasiitte yalnızca ağrılı bölgeye odaklanmak yerine ayağın genel yapısı ve yük dağılımı değerlendirilmelidir. Ayak arkının yeterliliği, ayak tabanındaki anormal yüklenmeler, kilo, fasiyal gerginlik ve blokajlar, yürüme-basma özellikleri ve geçirilmiş ameliyatlar tedavi planında birlikte ele alınmalıdır. Tedavi hastanın özelliklerine göre şekillendirilmelidir. Ev egzersizleri, uygun ayakkabı ve tabanlık, manuel terapi ve fasiyal gevşetme uygulamalarının yanı sıra ESWT (şok dalga tedavisi), lazer ve fasiyal hidrodiseksiyon gibi yöntemlerden yararlanılabilir. Gerekli durumlarda nöral terapi, proloterapi ve PRP gibi uygulamalar da tedavi planına dahil edilebilir. Kök hücre ve eksozom uygulamaları ise uygun hastalarda tedavi seçenekleri arasında değerlendirilebilir. Tedaviye dirençli seçilmiş vakalarda radyofrekans uygulanabilir. Steroid enjeksiyonları ise olabilecek yan etkiler ve tedaviye bağlı riskler göz önünde bulundurularak, her hasta için beklenen yarar ile ihtimal zarar arasındaki denge değerlendirilerek gündeme alınmalıdır. Şikayetlerin uzun sürdüğü, tedaviye yanıt vermeyen veya alışılmışın dışında seyreden durumlarda ise vücuttaki bazı hormon ve mineral dengesizlikleri de araştırılmalıdır. Bu amaçla D vitamini, tiroid ve paratiroid hormonları, kalsiyum ve fosfor düzeyleri başta olmak üzere gerekli kan tetkikleri yapılabilir. Gut hastalığı açısından da ürik asit düzeyi değerlendirilebilir. Plantar fasiitte amaç yalnızca ağrıyı azaltmak değil; ağrıya neden olan mekanik ve fasiyal faktörleri, gerektiğinde romatolojik, nörolojik ve metabolik nedenleri birlikte değerlendirerek kişiye özel bir tedavi planı oluşturmaktır" diye konuştu.

Kalp hastalıkları, tüm dünyada ölümlerin başlıca sebepleri arasında yer alıyor. Dikkate alınmayan kalp krizi belirtileri, ölümle sonuçlanabiliyor. Medicana Ataköy Hastanesi’nden Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Fatih Güngören, kalp krizinde ilk belirtilerin hastadan hastaya değiştiğini ifade etti. Doç. Dr. Güngören, "Bazı hastalarda ilk belirti göğüs ağrısı iken bazı hastalarda nefes darlığı, bazı hastalarda ise bayılma, çarpıntı hissi olabiliyor. Büyük çoğunlukla hastalarda göğüs ağrısıyla başvuruları görüyoruz. Ama bazı yaşlı hastalar, şeker hastaları ve fiziksel nörolojik problemleri olan hastalarda bu ilk belirti kendini nefes darlığı ya da genel durumda birden bozulma şeklinde gösterebiliyor" dedi.

"Gerekli görülürse en geç 2 saat içinde anjiyo uyguluyoruz"

Hastaların çoğunlukla göğsün ön bölgesinden başlayarak kola veya sırta yayılabilen ağrıyla acile başvurduğunu belirten Doç. Dr. Fatih Güngören, "EKG’lerini değerlendiriyoruz. EKG’de ST elevasyonu dediğimiz bir durum görürsek, bu hastaların acil olarak anjiyografiye alınması ve sorumlu damardaki tıkanıklığa müdahale edilmesi gerekiyor. Bu süreçte hedef, hastanın mümkün olan en kısa sürede, ideal olarak ilk tıbbi temastan itibaren 120 dakika içinde uygun tedaviye ulaştırılmasıdır. Bazı hasta gruplarında ise EKG’de bu değişikliği göremeyebiliyoruz. Bu hastalarda klinik değerlendirme, seri EKG ve kan testleriyle takip süreci yürütülebiliyor" şeklinde konuştu.

"Farklı bir ağrı varsa bir an önce 112 aranmalı"

Kalp krizi belirtilerinin her zamankinden farklı ve yoğun şekillerde kendini gösterdiğini belirten Doç. Dr. Güngören, "Kalp krizinde hasta her zamankinden farklı bir durumda kendini hisseder. Bu ağrı her zamankinden farklı bir ağrı, göğüs ön bölgesinde yanma, göğse bir şey oturuyormuş gibi ya da sıkıştırma gibi bir his olabilir. Her zamankinden çok daha farklı bir ağrı, beraberinde terleme, bulantı hissi, kusma hissi olabiliyor. Hastalar yolunda gitmeyen bir şeyi kendinde fark ettiğinde bir an önce 112’yi araması ya da bir an önce hastaneye başvurarak tam bir temas kurması gerekiyor" dedi.

"Frank işaretiyle birlikte diğer belirtilere de bakmak gerekiyor"

Özellikle sosyal medyada sıkça gündeme gelen, kulak memesindeki çizginin kalp hastalığı habercisi olabileceği yönündeki iddialara da değinen Doç. Dr. Fatih Güngören, "Frank işareti" olarak adlandırılan bu çizgiyle ilgili şu bilgileri verdi:

"Yapılan bazı çalışmalarda, kalp damar hastalığı bulunan kişilerde kulak memesindeki ‘Frank işareti’ olarak adlandırılan diagonal çizginin daha sık görüldüğüne ilişkin bir korelasyon ortaya konmuş. Bu nedenle özellikle Frank işareti bulunan kişilerin, ‘Kalp-damar problemim var mı?’ veya ‘İleride kalp-damar problemi yaşar mıyım’ endişesiyle bir kardiyoloji uzmanı tarafından değerlendirilmesinde fayda olabilir. Ancak her Frank işareti bulunan hastanın kalp damarlarında problem olduğu sonucunu çıkarmak doğru değil. Hasta bu nedenle başvurduğunda, eşlik eden hastalıklarını ve diğer risk faktörlerini bir bütün olarak değerlendiriyoruz. Bunun sonucunda ileri bir damar görüntüleme yöntemine ihtiyaç olup olmadığına karar veriyoruz. Her Frank işareti bulunan hastaya anjiyo ya da koroner BT anjiyografi yapılması gerektiğini söylemek doğru bir yaklaşım değil. Öncelikle kişinin kardiyovasküler risklerini ortaya koymak gerekiyor."

Hareketsiz yaşam, sigara ve alkol tüketimi önemli risk faktörleri

Kalp-damar hastalıklarında risk faktörlerinin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Fatih Güngören, hipertansiyon, diyabet, yüksek kolesterol ve ailede genç yaşta kalp krizi öyküsünün önemli risk faktörleri arasında bulunduğunu söyledi. Sigara kullanımı, aşırı alkol tüketimi ve sedanter yaşam tarzının da kalp-damar sağlığını olumsuz etkileyebildiğini belirten Güngören, "Bunların hepsi bizim için önemli risk faktörleri. Kalp-damar hastalığı bulunan kişilerde bu risk faktörlerini daha sık görebiliyoruz. Dolayısıyla kişinin toplam kardiyovasküler riskini değerlendirirken bütün bu faktörleri birlikte ele almak gerekiyor" dedi.

"Stres hormonları kalp krizine yatkınlığı artırabiliyor"

Stresin kalp sağlığı üzerindeki etkisine de değinen Güngören, "Stres günlük hayatın bir parçası haline geldi. Stresin damarlar üzerindeki etkileri ve stres hormonlarının vücuttaki etkileri önemli. Adrenalin ve kortizol gibi stres hormonları tansiyonumuzu yükseltebilir, nabız sayımızı artırabilir. Damarlarımızda aterosklerotik bir plak varsa, yoğun stres ve buna eşlik eden fizyolojik değişiklikler bazı durumlarda plağın yırtılması ve pıhtı oluşumu gibi süreçlere katkıda bulunabilir. Bu nedenle stresi yönetmek kalp-damar sağlığı açısından da önemli" diye konuştu.

"Erkekler 40 yaşından sonra, kadınlar menopoz döneminde kontrollere başlamalı"

Düzenli kalp sağlığı kontrollerinin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Fatih Güngören, "Genel olarak önerimiz şu şekilde: Eğer ailede genç yaşta kalp krizi gibi bir risk öyküsü varsa bu kişileri 40 yaşını beklemeden değerlendirmek isteyebiliriz. Özellikle erken yaşta kalp-damar hastalığı öyküsü veya ailevi hiperkolesterolemi gibi durumlarda daha erken yaşlarda kontrol yapılması gerekiyor. Erkekler için genel olarak 40 yaşından sonra kardiyovasküler risk değerlendirmesi yapılmasını öneriyoruz. Kadınlarda ise menopoz dönemi ve sonrasında kalp-damar hastalıkları açısından risk faktörlerinin yeniden değerlendirilmesi önem taşıyor" diyerek sözlerini noktaladı.

Duygusal açlığın fiziksel açlıktan farklı olduğuna dikkat çeken Psikolog Ferahnaz Şeyma Yılmaz, "Yoğun yeme isteği ortaya çıktığında yalnızca ’Ne yemek istiyorum’ sorusunu değil, ’Şu anda ne hissediyorum’ sorusunu da sormak önemlidir. Yoğun yeme isteği geldiğinde kendinize 15 dakika vermek, yiyeceklerin bulunduğu ortamdan uzaklaşmak, dişleri fırçalamak veya dikkati farklı bir aktiviteye yöneltmek isteğin şiddetinin azalmasına yardımcı olabilir" dedi.

Medical Park Ordu Hastanesi’nden Psikolog Ferahnaz Şeyma Yılmaz, yeme bozukluklarının yalnızca beslenme alışkanlıklarıyla sınırlı olmadığını, kişinin duygusal dünyası ve psikolojik durumu ile yakından ilişkili olabileceğini belirterek, duygusal açlık ile fiziksel açlık arasındaki farklara ve yoğun yeme isteğiyle baş etme yöntemlerine ilişkin önemli bilgiler verdi.

"Yeme bozuklukları her yaşta görülebiliyor"

Yeme davranışının kişinin yaşamını ve sağlığını olumsuz yönde etkileyecek düzeyde bozulmasının, yeme bozukluğu olarak değerlendirildiğini söyleyen Psk. Yılmaz, "Pika, geri çıkarma (geviş getirme) bozukluğu, kaçıngan/kısıtlı yiyecek alımı bozukluğu, anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza ve tıkanırcasına yeme bozukluğu başlıca yeme bozuklukları arasında yer alıyor. Yeme bozuklukları kadınlarda daha sık görülmekle birlikte kadın ve erkeklerde farklı yaş dönemlerinde ortaya çıkabiliyor" şeklinde konuştu.

"Yeme davranışında duyguların rolü büyük"

Yeme isteğinin yalnızca fiziksel açlıkla ortaya çıkmayabileceğine değinen Psk. Yılmaz şu bilgileri paylaştı:

"Stres, gerginlik, korku, üzüntü, depresif duygular, yorgunluk, yalnızlık, güvensizlik, öfke ve utanç gibi birçok duygu yeme davranışını etkileyebilir. Duygusal açlığın altında çoğu zaman kişinin yaşadığı yoğun duygular bulunabilir. Korku, öfke, gerginlik ve utanç gibi duygular, kişinin kendisini rahatlatmak amacıyla yeme davranışına yönelmesine neden olabilir. Bu nedenle aşırı yeme isteği ortaya çıktığında yalnızca ’Ne yemek istiyorum’ sorusunu değil, ’Şu anda ne hissediyorum’ sorusunu da sormak önemlidir."

"Duygusal açlık ve fiziksel açlık ayrılmalı"

Psk. Yılmaz, "Fiziksel açlık genellikle yavaş yavaş ortaya çıkar ve kişi farklı yiyecekler arasında bilinçli seçim yapabilir. Yemek yendiğinde ve doyma hissi oluştuğunda durmak mümkündür. Duygusal açlık ise çoğu zaman aniden ortaya çıkar, belirli yiyeceklere yönelik yoğun bir istek oluşturabilir ve kişi tok olsa dahi yemeye devam edebilir. Sonrasında suçluluk veya pişmanlık duyguları yaşanabilir" şeklinde konuştu.

"Yoğun yeme isteği geldiğinde dişlerinizi fırçalayın"

Yoğun yeme isteği geldiğinde insanların yiyeceklerin bulunduğu ortamdan uzaklaşarak dişlerini fırçalamaları gerektiğine değinen Pak. Yılmaz, "Aynı zamanda kısa bir yürüyüş yapmak veya dikkati farklı bir aktiviteye yöneltmek isteğin şiddetinin azalmasına yardımcı olabilir. Bu süreçte kendinize ’Gerçekten aç mıyım, yoksa şu anda bir duyguyla mı baş etmeye çalışıyorum’ sorusunu yöneltebilirsiniz" ifadelerine yer verdi.

"Aşırı yeme isteği bir uyarı olabilir"

Kimi zaman insan bedeninin ve ruhsal dünyanın insanlara bir şeylerin yolunda gitmediğini farklı yollarla anlattığını kaydeden Psk. Yılmaz, "Aşırı yeme isteği de bu işaretlerden biri olabilir. Kişinin kendisine ’Beni şu anda rahatsız eden ne var’ diye sorması, duygularını fark etmesi ve ihtiyaç duyduğunda destek alması önemlidir" diye konuştu

"Yeme bozuklukları tedavi edilebilir"

Yeme bozukluklarının tedavi edilebilir rahatsızlıklar olduğunu dile getiren Psk. Yılmaz, "Kişinin yaşadığı sorunları tek başına çözmeye çalışmak yerine gerektiğinde psikolog ve psikiyatri başta olmak üzere ilgili sağlık profesyonellerinden destek alması, tedavi sürecinin sağlıklı şekilde ilerlemesine yardımcı olur. Yeme davranışındaki belirgin değişikliklerin uzun sürmesi, kontrol edilemeyen yeme ataklarının yaşanması, yoğun yiyecek kısıtlamalarının uygulanması veya yemek sonrasında telafi davranışlarının görülmesi halinde profesyonel destek alınması önemlidir" ifadelerini kullandı

Kaza İnegöl'ün kırsal Yeniceköy mahallesinde meydana geldi. Otomobil ile çarpışan motosikletin sürücüsü yaralandı. Yaralı kaza yerine sevk edilen ambulansla İnegöl Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı.
Jandarma komutanlığı ekipleri kazayla ilgili soruşturma başlattı.

Almanya’da Frankfurt Havalimanı’nda çalışan 6 kişide sıtma tespit edildiği, hastalardan ikisinin hayatını kaybettiği bildirildi. Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Müberra Hraloğlu, sıtmanın parazitlerin neden olduğu ve insana temel olarak enfekte Anopheles sivrisineklerinin ısırmasıyla bulaşan ciddi bir enfeksiyon hastalığı olduğunu söyledi.

"Her sivrisinek ısırığı sıtma anlamına gelmez"

Almanya’daki vakaların kamuoyunda endişeye yol açabileceğini belirten Dr. Hraloğlu, "Burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor. Her sivrisinek sıtma taşımaz ve her sivrisinek ısırığı sıtma anlamına gelmez. Hastalığın bulaşabilmesi için sıtma parazitini taşıyan enfekte bir Anopheles sivrisineğinin kişiyi ısırması gerekir. Almanya’da yaşanan olay da rutin bir bulaş zincirinden çok, enfekte bir sivrisineğin uçakla taşınmış olabileceğinin değerlendirildiği oldukça nadir bir durumdur" dedi.

Frankfurt’taki yetkililer de toplum geneli açısından riskin çok düşük olduğunu, insandan insana olağan bir bulaş zinciri beklenmediğini bildirdi.

"Ateşi grip diye geçiştirmeyin"

Sıtmanın ilk belirtilerinin birçok enfeksiyon hastalığıyla karışabileceğine dikkat çeken Hraloğlu, özellikle seyahat öyküsünün tanıda önemli olduğunu ifade ederek şunları söyledi:

"En sık görülen belirtiler arasında ateş, titreme, baş ağrısı, kas ve eklem ağrıları, halsizlik, bulantı ve kusma bulunuyor. İlk dönemde grip benzeri bir tablo görülebildiği için hastalık gözden kaçabilir. Özellikle yakın zamanda sıtmanın görüldüğü bir bölgeye seyahat etmiş bir kişide ateş gelişmişse mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalı ve seyahat öyküsü hekime bildirilmelidir."

"Seyahatten döndükten sonra da belirtilere dikkat"

Belirtilerin sivrisinek ısırığının hemen ardından ortaya çıkmayabileceğine işaret eden Dr. Hraloğlu, "Sıtmanın kuluçka süresi etkene göre değişebilir. Belirtiler çoğunlukla günler veya haftalar sonra başlayabildiği gibi bazı sıtma türlerinde daha geç dönemde de ortaya çıkabilir. Bu nedenle sıtmanın görüldüğü bir bölgeden dönen kişiler, aradan zaman geçmiş olsa dahi ateş geliştiğinde seyahat öykülerini doktorlarıyla mutlaka paylaşmalıdır" ifadelerini kullandı.

Hraloğlu, sıtma belirtilerinin çoğu vakada enfekte sivrisinek ısırığından yaklaşık 7-30 gün sonra başlayabildiği, bazı türlerde ise hastalığın daha geç ortaya çıkabileceği bildirildi.

Sivrisineklerden korunmak için şu önlemlere dikkat çeken Dr. Hraloğlu, "Özellikle akşam ve gece saatlerinde sivrisinek ısırıklarına karşı daha dikkatli olunmalı. Açıkta kalan cilt bölgelerinde uygun sivrisinek kovucu ürünler kullanılmalı. Uzun kollu kıyafetler ve uzun pantolon tercih edilmeli. Pencere ve kapılarda sineklik kullanılmalı. Riskli bölgelerde gerektiğinde sivrisinek cibinlikleri tercih edilmeli. Sıtmanın görüldüğü ülkelere seyahat öncesinde koruyucu ilaç gerekip gerekmediği konusunda sağlık profesyoneline danışılmalı" dedi.

"Erken tanı gecikmemeli"

Sıtmanın önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu vurgulayan Hraloğlu, "Almanya’daki vakalar nadir bir bulaş biçimini göstermesi açısından dikkat çekici. Ancak asıl verilmesi gereken mesaj panik değil, farkındalık olmalı. Özellikle sıtma riski bulunan bölgelere seyahat eden kişilerde nedeni açıklanamayan ateş ve titreme varsa hastalık mutlaka akla gelmeli. Sıtmada erken tanı ve uygun tedavi, ağır hastalık ve ölüm riskinin azaltılmasında büyük önem taşıyor" diye konuştu.

12Bingölspor: Mızhat Burak Sarı, Mertan Caner Öztürk(Dk 60 Koray Yağcı) Hüseyin Öztürk, Kerem Çağatay(Dk 36 Muhammed Eren(Dk 84 Mehmet Çelik) Ahmet Furkan Özcan, Hasan Ayaroğlu, Cem Ekinci, Talha Bulut(Dk 83 Furkan Azak) Emirhan Çavuş(Dk 60 Baran Sarka) Serkan Yıldız, Berkay Muratoğlu
Sarı kartlar: Emircan Altıntaş(İnegölspor) Hasan Ayaroğlu, Muhammed Eren(Bingöl)
Kırmızı kart:
Goller: Koray Kılınç(İnegölspor) Koray Yağcı, Furkan Özcan, Görkem Demirel(Bingöl)
Maçtan önemli dakikalar
53'ncü dakikada gelişen İnegölspor atağında Emircan'ın ceza sahasına yaptığı ortaya yükselen Koray'ın kafa vuruşu ağlarla buluştu. 1-0
67'nci dakikada gelişen 12Bingölspor atağında ceza sahasında topla buluşan Koray'ın vuruşu ağlarla buluştu. 1-1
73'ncü dakikada gelişen Bingöl atağında ceza sahasına yapılan ortaya yükselen Furkan'ın kafa vuruşu ağlarla buluştu. 1-2
90+4'ncü dakikada gelişen İnegölspor atağında ceza sahasında topla buluşan Görkem'in vuruşu ağlarla buluştu. 2-2

Soruda adaylara, İnegöl’ün yöresel lezzetleri, gastronomi kültürü ve çeşitli etkinlikleri vatandaşlarla buluşturan festivalin hangi gün sona ereceği soruldu.

Şıklarda;

A) 4 Eylül Cuma

B) 5 Eylül Cumartesi

C) 6 Eylül Pazar

D) 7 Eylül Pazartesi

E) 8 Eylül Salı
ifadeleri yer aldı.

Doğru cevap: 6 Eylül Pazar

İnegöl Gastronomi Festivali, 4-5-6 Eylül 2026 tarihleri arasında Heykel Meydanı'nda düzenleniyor. Dolayısıyla KPSS sorusunun doğru cevabı C şıkkı: 6 Eylül Pazar oldu. İnegöl Belediyesi de festivalin 4-6 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirileceğini duyurmuştu.

Başkan Alper Taban'ın soruyu sosyal medya hesabından paylaşması ise İnegöl Gastronomi Festivali'nin, kentin tanıtımının yanı sıra KPSS sorusuna da konu olması açısından dikkat çekti. Taban'ın paylaşımında sorunun görseline yer verildi.

Kalp-damar hastalıkları dünyada ve Türkiye’de ölümlerin başlıca nedenleri arasında yer almayı sürdürürken, Medicana International Ankara Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Çiğdem Koca, kalp sağlığının korunmasında koruyucu sağlık hizmetlerine erişim ve sağlık okuryazarlığının yanı sıra kişisel risk faktörlerinin erken belirlenmesinin önemine dikkat çekti.

Medicana International Ankara Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Çiğdem Koca, kalp sağlığının korunmasında yalnızca tedaviye değil, risk faktörlerinin erken dönemde fark edilmesi adına koruyucu sağlık hizmetlerinin erişiminin önemini vurgulayarak, şöyle konuştu:

"Kalp hastalıklarının yükünü azaltmak için yalnızca hastalık ortaya çıktıktan sonra tedavi etmek yeterli değil. Koruyucu sağlık yaklaşımının güçlendirilerek risk faktörlerinin erken yaşlardan itibaren kontrol altına alınması ve toplumun sağlık okuryazarlığının artırılması gerekiyor. Tansiyon, kolesterol, diyabet, obezite, sigara kullanımı, hareketsizlik ve sağlıksız beslenme gibi değiştirilebilir risk faktörleri kontrol altına alındığında kalp-damar hastalıklarının yükünü önemli ölçüde azaltmak mümkün. Bir toplumun gelişmişlik düzeyi arttıkça insanların sağlık bilgisine erişimi, koruyucu sağlık hizmetlerinden yararlanma oranı ve sağlık davranışları da değişebiliyor. Ancak eğitim seviyesini tek başına belirleyici bir faktör olarak değerlendirmek doğru olmaz. Gelir düzeyi, sağlık hizmetlerine erişim, çalışma şartları, beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite imkanları gibi pek çok unsur birlikte etkili oluyor. Dolayısıyla kalp-damar hastalıklarıyla mücadelede toplumun tamamına ulaşan koruyucu sağlık politikaları büyük önem taşıyor."

Gençlerde kalp krizinin ölümcül olmasında ihmal riski

Son yıllarda genç yaşta kalp krizi vakalarının daha fazla gündeme gelmesine ilişkin en önemli sebeplerden birinin tanıda gecikme olabileceğini belirten Uzm. Dr. Koca, "Genç bir kişinin göğüs ağrısı, nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı veya ani halsizlik gibi şikayetler yaşaması durumunda kalp hastalığı göz ardı edilmemelidir. Özellikle sigara kullanımı, ailesinde erken yaşta kalp hastalığı öyküsü, yüksek kolesterol, hipertansiyon, diyabet, obezite ve hareketsiz yaşam gibi risk faktörleri varsa daha dikkatli olunmalıdır. Genç yaşta kalp krizi görüldüğünde, hastanın ve çevresinin bunu beklememesi nedeniyle sağlık kuruluşuna başvuru gecikebilir. Bu da tedavinin başarısını etkileyebilecek önemli bir faktördür" şeklinde konuştu.

Kadın ve erkeklerde riskler farklı

Kalp hastalıklarının erkeklerde daha yaygın olduğuna ilişkin algının kadınlarda da hastalığın göz ardı edilmesine yol açabileceğini aktaran Uzm. Dr. Koca, "Kalp-damar hastalıkları hem kadınları hem erkekleri etkiliyor. Ancak riskin ortaya çıktığı yaş, risk faktörlerinin etkisi ve belirtilerin görülme biçimi cinsiyete göre farklılık gösterebiliyor. Kadınlarda özellikle menopoz sonrasında kardiyovasküler risk faktörlerinin daha yakından takip edilmesi gerekiyor. Bu nedenle kadınların kalp sağlığını yalnızca meme ve kadın hastalıklarına yönelik kontrollerle sınırlı tutmadan, kardiyovasküler sağlık açısından da değerlendirmeleri önemli. Erkeklerde kardiyovasküler riskler genellikle daha erken yaşlarda ortaya çıkabildiği için tansiyon, kolesterol, kan şekeri, kilo ve sigara kullanımı gibi risk faktörlerinin düzenli olarak takip edilmesi önem taşıyor. Hem kadınların hem erkeklerin yaş ve kişisel risk faktörlerine uygun şekilde kalp sağlıklarını düzenli olarak değerlendirmeleri hayati" diye konuştu.

Kalbinizi korumak için belirti beklemeyin

Dışarıdan zinde ve sağlıklı görünen, sigara kullanmayan ve yüksek tansiyonu bulunmayan kişilerin de kalp krizi geçirebileceğine dikkat çeken Uzm. Dr. Çiğdem Koca, kişisel risk değerlendirmesinde dikkate alınması gereken parametrelere ilişkin de şunları kaydetti: "Kişinin ApoB, lipoprotein(a), trigliserit, HDL, hemoglobin A1c, açlık insülini ve C-reaktif protein gibi değerlerinin de kişisel risk profili doğrultusunda değerlendirilmesi önemli. Özellikle yüksek trigliserit ve düşük HDL düzeyleri metabolik sağlık açısından uyarıcı olabilir. Bunun yanında evde düzenli tansiyon ölçümü yapmak da çok değerli; çünkü hipertansiyon uzun süre hiçbir belirti vermeden ilerleyebiliyor. Unutmamalıyız ki kalp sağlığını korumak için önemli olan, herhangi bir şikayetin ortaya çıkmasını beklemek yerine kişisel risk faktörlerini erken dönemde belirlemek ve gerekli önlemleri zamanında almaktır."

Bu üzücü olay, mahalle sakinleri tarafından endişeyle karşılandı ve derhal polise haber verildi. Polis ekipleri, şüpheli kadını gözaltına aldı.

Olayı gözlemleyen ve görgü tanığı olan Muhammet Emin Kılıç isimli bir vatandaş, "Sanırım kadın haplanmıştı ve saldırılarda bulundu. Özellikle kapalı giyinen kadınlara karşı öfke dolu bir tavır sergiledi. Aileleri olan kişilere zarar verme niyetindeydi. Bu korkunç olay yüzünden bir çocuk bile ağladı ve hemen polisi aradık" şeklinde ifade verdi.

Okulların yeniden açılmasıyla birlikte eğitim çağındaki Suriyeli çocuklar da Türkiye'deki eğitim sistemine entegre olmaya başladılar. Ancak, bu süreçte Suriyeli bir velinin İstiklal Marşımıza yönelik eleştirel bir paylaşımı sosyal medyada büyük yankı uyandırdı.

Sosyal medya platformlarında yapılan bu paylaşımda, "Bugünün en utanç verici duygusu, çocuklarımızın bizim milli marşımızı zorla söylemeye çalıştırılmasıdır" ifadeleri kullanıldı. Bu eleştiriye karşı gelenler ise okullarda her pazartesi ilk ders öncesi ve her cuma son ders sonrasında okutulan İstiklal Marşı'nın Türk halkının bağımsızlık ve milli birlik duygusunu ifade eden önemli bir sembol olduğunu savundular.

Sosyal medyada tartışma yaratan bu paylaşım, ülkedeki farklı görüşleri bir araya getirerek milli kimlik ve entegrasyon konularında derin düşünce ve tartışmaları yeniden gündeme getirdi.