Obezite tedavisinde kullanılan ve halk arasında "zayıflama iğnesi" olarak bilinen bazı enjeksiyon yöntemlerinin; tokluk hissini artırma, mide boşalma süresini uzatma ve metabolik olarak açlığı baskılama gibi etkiler gösterdiği belirten Kurt, "Bu tedaviler, tek başına bir çözüm değil; sağlıklı yaşam alışkanlıklarını destekleyen tamamlayıcı yöntemler olarak değerlendirilmelidir" dedi.

Son yıllarda obezite tedavisinde kullanılan enjeksiyon yöntemleri halk arasında oldukça yaygın şekilde kullanılmaya başlandığını belirten Kurt, "Şu anda zayıflama iğneleri çok fazla konuşuluyor. Öncelikle şu konuda bir açıklık getirmemiz gerekir. Obezite sadece estetik bir problem değildir. Obezite, birçok hastalığın zeminini oluşturan, kronik ve bazen de ilerleyici olabilen yaygın bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır. Sağlık Bakanlığı verileri de bunu desteklemektedir. Son veriler, toplumun neredeyse yüzde 70’inin fazla kilolu ya da obez olduğunu göstermektedir. Obezite tedavisinde kullanılan bazı enjeksiyon yöntemleri, halk arasında ’zayıflama iğneleri’ olarak bilinmektedir. Bu iğnelerin etki mekanizmasına baktığımızda; tokluk hissini artırma, mide boşalma süresini uzatma ve metabolik olarak açlığı baskılama gibi etkilerinin olduğunu görüyoruz. Son yıllarda obezite tedavisinde kullanılan bu enjeksiyon yöntemleri halk arasında oldukça yaygın şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Ancak ne yazık ki obezite tedavisinde kullanılan ve zayıflama iğneleri olarak bilinen bu enjeksiyonlar, sağlıklı yaşam tarzının yerini almamaktadır. Beslenme düzeni, diyet, egzersiz, su tüketimi, uyku kalitesi ve stres yönetimi gibi sağlıklı yaşam alışkanlıklarının yanında tamamlayıcı tedaviler olarak kullanılabilirler; ancak bunların yerine geçemezler. Zayıflama iğneleri, örneğin "3-5 kilo fazlam var" diye kullanılacak tedaviler değildir. Bunların hangi durumlarda kullanıldığına baktığımızda; beden kitle indeksi 27’nin üzerinde olup hipertansiyon, diyabet gibi ek hastalıkları bulunan kişilerde ya da beden kitle indeksi 30’un üzerinde olan obez bireylerde bu enjeksiyon yöntemleri kullanılabilmektedir. Ancak beden kitle indeksi 30’un üzerinde olan herkesin bu tedaviyi kullanması gerektiği anlamına gelmez. Öncelikle kişilerin sağlıklı yaşam tarzını benimsemesi, uygun beslenme programlarına ve egzersiz planlarına başlaması gerekir. Eğer buna rağmen istenilen düzeyde kilo kaybı sağlanamazsa, enjeksiyon tedavileri tamamlayıcı olarak belirli bir dönem kullanılabilecek tedavi yöntemleri arasında yer alır" diye konuştu.

Zayıflama iğneleri bırakıldıktan sonra kişilerin büyük bir kısmı eski kilolarına geri döndüğünü hatırlatan Kurt, "En ideal zayıflama yöntemi ise sağlıklı yaşam tarzını, yani yaşam standartlarımızın içine entegre edebildiğimiz yöntemleri benimsemektir. Çünkü birçok kişi aslında beslenme ve egzersizle belli bir miktarda kilo verebilmektedir. Zayıflama iğnelerinin yaptığı şey de temelde budur: iştahı baskılamak, mide boşalma süresini uzatmak ve metabolik bir denge sağlamaktır. Böylece günlük alınan kalori miktarında azalma olur. Ancak bu süreçte sağlıklı yaşam alışkanlıkları oluşturulamazsa, yani dengeli beslenmeye geçilemez ve egzersiz hayatın bir parçası haline getirilemezse, zayıflama iğneleri bırakıldıktan sonra kişilerin büyük bir kısmı ne yazık ki eski kilolarına geri dönebilmektedir. Bunun en önemli nedenlerinden biri de kas kaybına bağlı olarak günlük harcanan enerji miktarının azalmasıdır" şeklinde konuştu.

Olayın ardından havalimanında kısa süreli hareketlilik yaşansa da uçuş trafiğinde kesinti olmadı. İhbar sonrası hızlı müdahale, havacılık güvenliği açısından kritik bir örnek teşkil etti.

"Alkol ve sıcak hava tehlikeli bir birleşim"

Alkolün idrar söktürücü etkisi nedeniyle vücuttan sıvı kaybını artırdığını belirten Prof. Dr. Özkaya, sıcak havalarda yoğun terlemeyle birlikte bu durumun ciddi susuzluğa yol açabileceğini kaydetti. Bu çifte sıvı kaybı nedeniyle gün boyunca susamayı beklemeden düzenli su tüketmenin büyük önem taşıdığına dikkat çeken Özkaya, özellikle sıcak hava dalgalarında gecelerin de sıcak geçmesinin vücudun yeterince soğuyamamasına neden olduğunun altını çizdi.

"Sıcak çarpması dakikalar içinde gelişebilir"

Sıcak çarpmasının yalnızca yaşlıları değil, genç ve sağlıklı bireyleri de etkileyebileceğine dikkat çeken Özkaya, özellikle güneş altında uzun süre kalan, ağır egzersiz yapan veya alkol tüketen kişilerde riskin arttığını ifade ederek, "Vücut artık ısıyı kontrol edemez hale geldiğinde yüksek ateş, hızlı nefes alma, nefes darlığı, bayılma ve bilinç kaybı görülebilir. Bu tablo acil tıbbi müdahale gerektirir. Doktor olarak vatandaşlarımıza mümkünse birkaç gün egzersize ara vermelerini öneriyoruz. Dışarıda fiziksel aktivite yapılacaksa sabahın erken saatleri ya da akşamın geç saatleri tercih edilmeli, tempo düşürülmeli ve vücut zorlanmamalıdır" şeklinde konuştu.

Özellikle gençlerin kendilerini risklerden uzak görmemesi gerektiğini vurgulayan Özkaya, "Sokakta ve sahil şeridinde aşırı sıcakta koşan çok sayıda genç görüyorum. İnsan fizyolojisini zorlayacak bu tür aktivitelerin tek açıklaması sorumsuzluktur. Gençler kendilerini yenilmez sanmamalı" ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara günün en sıcak saatlerinde güneşten uzak durmaları, susamayı beklemeden bol su tüketmeleri ve vücutlarını gereksiz ısı yüküne maruz bırakmamaları çağrısında bulunan Prof. Dr. Şevket Özkaya şunları söyledi:

"Gençlerin de kalp krizi geçirebildiğini ve ani ölümlerin yaşanabileceğini unutmamak gerekiyor. Bu nedenle özellikle bu yaz herkesin daha dikkatli olması büyük önem taşıyor."

En az SPF 30, yeterli miktar ve 2-3 saatte bir yenileme

Güneş ışınlarının en yoğun olduğu 11.00-16.00 saatleri arasında mümkün olduğunca gölgede kalınmasını öneren Gündüz, doğru korunmanın temel kurallarını şöyle sıraladı:

"Geniş spektrumlu, en az SPF 30 (tercihen 30-50) bir güneş koruyucu, yalnızca tatilde değil yıl boyu ve günlük olarak kullanılmalıdır. Ürünün işe yaraması için yeterli miktarda sürülmesi şarttır; yüz ve boyun için ‘iki parmak kuralı’ iyi bir ölçüdür. Güneş koruyucu her 2-3 saatte bir, yüzme veya terleme sonrasında ise beklemeden yenilenmelidir. Krem tek başına yeterli değildir; geniş kenarlı şapka, UV korumalı gözlük, sık dokulu giysi ve gölge de korunmanın ayrılmaz parçalarıdır. Üstelik sanılanın aksine güneş kremi kullanmanın D vitamini üretimini engellemediği çalışmalarda gösterilmiştir."

Deri kanseri riskini belirleyen güneş hasarının sadece belirli bir yaştan sonra değil çocukluk ve gençlik döneminde de biriktiğini hatırlatan Gündüz, "Özellikle ilk 10 yaştaki korunma, ömür boyu deri sağlığı için belirleyicidir. 6 aydan küçük bebekler doğrudan güneşten uzak tutulmalı; gölge, şapka ve ince ama kapalı giysilerle korunmalıdır. 6. aydan itibaren ise çocuklarda mineral (fiziksel) filtre içeren güneş koruyucular tercih edilmelidir. Çocuklarda kremle birlikte güneşten kaçınmak, gölgede tutmak ve giysiyle korumak her zaman önceliklidir" diye konuştu.

En çok atlanan üç nokta: Dudaklar, camlar ve kapalı havalar

Korunmada en sık ihmal edilen ayrıntılara da dikkati çeken Gündüz şunları ekledi:

"Dudaklar koruyucu pigment açısından zayıftır ve cilt kanseri açısından gözden kaçan bir bölgedir; bu nedenle SPF içeren dudak kremleri kullanılmalıdır. Ev, ofis veya araç içindeyken de korunmak gerekir. Camlar ultraviyole ışığın bir kısmını tutsa da tam anlamıyla koruma sağlamaz, bu yüzden sürücülerde, ofis çalışanlarında tek taraflı yaşlanma ve leke görülebilir. Ayrıca güneş yalnızca açık havalarda zararlı değildir; ince bulutlu havalarda bile UV ışınlarının önemli bir bölümü yere ulaştığından korunma yine ihmal edilmemelidir."

Güneşten korunma, etkili bir ‘yaşlanma karşıtı’ yöntemdir

Güneşten korunmanın yalnızca cilt lekesi ve cilt kanseri riskini azaltmakla kalmadığını, aynı zamanda en etkili yaşlanma karşıtı yöntemlerden biri olduğunu vurgulayan Gündüz "Kırışıklık, sarkma ve cilt lekelerinin en önemli nedeni, yıllar içinde biriken güneş hasarıdır. Düzenli güneş korunması bu sürecin önüne geçtiği için pek çok pahalı bakım ürününden çok daha güçlü bir anti-aging etkisi sağlar. Yani doğru korunma hem bugünün sağlığını hem yarının görünümünü koruyan, herkesin uygulayabileceği en değerli yatırımdır" ifadelerine yer verdi.

"İnsanlarda bir miktar tembellik de başladı"

Pandemiyle birlikte teknoloji kullanımı dijital anlamda ciddi şekilde arttığını söyleyen Kerime Begüm Özkaya, "Algı, duyularla alınan bilgilerin beyin tarafından anlamlandırılmasıdır. Örneğin bir ağacı görmek duyusal bir deneyimdir. Onun bir ağaç olduğunu fark etmek ise algıdır. Yani duyum bilgiyi almaktır, algı ise o bilgiyi yorumlayıp anlam vermektir. Psikolojide algı, bireyin dünyayı nasıl gördüğünü, yorumladığını ve anlamlandırdığını açıklayan temel kavramlardan biridir. Yapay zekayla birlikte algı anlamındaki süreçler de bir miktar değişti. Yapay zeka doğru kullanıldığında bilgiye erişimi kolaylaştırabilir. Ancak bilinçsiz ve aşırı kullanım, bazı kişilerde algı, dikkat ve gerçeklik değerlendirmesi üzerinde olumsuz etkiler oluşturabilir. Pandemiyle birlikte teknoloji kullanımı dijital anlamda ciddi şekilde arttı. İnsanlarda bir miktar tembellik de başladı. En ufak alışverişlerin bile internet üzerinden yapıldığını hepimiz görüyor ve gözlemliyoruz. Yapay zekanın algı üzerindeki muhtemel etkilerine bakacak olursak eleştirel düşünmeyi azaltabilir. Hazır cevaplara sürekli ulaşmak, bilgileri sorgulama alışkanlığını zayıflatabilir. Gerçeklik algısını etkileyebilir, dikkat süresini kısaltabilir, sosyal algıyı değiştirebilir ve onaylanma beklentisini artırabilir. Kişi sürekli kendi görüşlerini destekleyen içeriklerle karşılaştığında, farklı bakış açılarını değerlendirmekte zorlanabilir" dedi.

"Bakış açımızı zayıflatma tehdidi taşıyabilir"

Özkaya, internet üzerinde alışveriş yapılmasının bunlara örnek olabileceğini belirterek, "Psikolojik açıdan bakıldığında yapay zeka doğrudan bir algı kaybına neden olmaz. Ancak aşırı kullanım, yanlış bilgiye maruz kalma ve gerçek ile yapay içerikleri ayırt etmekte zorlanma gibi durumlar, bireyin algısını ve muhakeme becerisini etkileyebilir Yapay zeka doğru kullanıldığında güçlü bir araçtır. Ancak düşünmenin yerini aldığında, gerçeklik algımızı ve eleştirel bakış açımızı zayıflatma tehdidi taşıyabilir. Peki, yapay zeka ve dijital teknolojik aletler insanları doğrudan düşünmemeye yönlendirir mi bu, insanların en çok merak ettiği sorulardan biridir. ‘Kesinlikle yönlendirir’ demek doğru olmaz. Ancak düşünme zahmetini azaltmaya teşvik edebileceği için hayatımızı etkilediğini hepimiz görüyoruz. Örneğin bir sorunun cevabını araştırıp analiz etmek yerine hazır cevabı almak, bir metni yazmak yerine yapay zekaya yazdırmak ya da gidip alışveriş yapmak yerine internetten hızlıca sipariş verip eve gelmesini sağlamak buna örnek gösterilebilir" diye konuştu.

"Kolay bir çözüm varken zor olanı tercih etmeyebilir"

Özkaya sorunun teknolojinin kendisinden çok, onu nasıl kullanıldığı ile ilgili olduğunu ifade ederek, "Tüm bunlar hayatımızı kolaylaştırırken, insanları ne yazık ki biraz daha tembelliğe yönlendirebilir. Psikolojide buna bazen ‘bilişsel tembellik’ denir. İnsan beyni enerji tasarrufu yapmayı sever. Kolay bir çözüm varken zor olanı tercih etmeyebilir. Ancak sorun teknolojinin kendisinden çok, onu nasıl kullandığımızla ilgilidir. Burada önemli olan düşünmenin tamamen ortadan kalkması değil sorgulama, analiz etme ve eleştirel düşünme alışkanlığının zayıflamasıdır. Bu yüzden özellikle çocukların ve gençlerin yalnızca teknoloji tüketicisi değil, teknolojiyi anlayan, sorgulayan ve üreten bireyler olarak yetişmeleri büyük önem taşımaktadır" şeklinde konuştu.

Merhumenin cenazesi, 6 Temmuz 2026 Pazartesi günü öğle namazına müteakip Çinili Camii’nde kılınacak cenaze namazının ardından Orhaniye Mezarlığı’na defnedilecek. Yıldırım Gazetesi olarak, merhumeye Allah’tan rahmet, ailesine, yakınlarına ve sevenlerine başsağlığı diliyoruz.

Kısa sürede bölgeye gelen jandarma ekipleri, motosikletin 50 metre ilerisinde yerde yatan bir şahıs gördü. Olay yerine çağrılan sağlık ekipleri şahsın öldüğünü belirlerken, jandarma ekipleri yaptığı incelemede şahsın kafasından tabancayla vurulduğunu tespit etti. Olay yerinin polis sorumluluk bölgesinde olması üzerine çalışmalara emniyet güçlerine devredildi. İl Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şubesi Cinayet Büro Amirliği ekipleri ile Olay Yeri İnceleme Şubesi ekipleri, şahsın başucunda bir tabanca ve çok sayıda boş kovan tespit etti. Kafasından vurulan şahsın kayıp olarak aranan Selahattin Çelik olduğu belirlendi. Aksaray Cumhuriyet Başsavcısının olay yerinde yaptığı incelemenin ardından şahsın cansız bedeni, otopsi yapılmak üzere Aksaray Eğitim ve Araştırma Hastanesi morguna kaldırıldı. Polis ekipleri şahsın intihar ettiği ihtimali üzerinde dururken, başlatılan tahkikat sürüyor.

"Yazın vakalar artıyor"

Karaoğlan, şöyle devam etti:

"Uzun süre hareketsiz kalan kişilerin yaz aylarıyla birlikte yoğun egzersiz programlarına başlaması, kas ve eklem yaralanmalarının en önemli nedenleri arasında yer alır. Özellikle futbol, basketbol ve tenis gibi ani yön değiştirme gerektiren sporlar sırasında diz ve ayak bileği yaralanmaları daha sık ortaya çıkar. Bunun yanı sıra bisiklet ve scooter gibi aktivitelere bağlı kazalar neticesinde oluşan kırık ve çıkık vakalarında da artış yaşanır.

Çocuklar ve ileri yaş gruplarında kemik, kas ve bağ dokularının yapısal özellikleri nedeniyle düşme ve çarpmalara bağlı sakatlanmalar daha sık görülür. Bu nedenle spor programlarının kişinin yaşına, fiziksel kapasitesine ve sağlık durumuna uygun şekilde planlanması büyük önem taşır. Isınmadan spora başlamak riski artırır. Spor öncesinde yeterli ısınmanın yapılmaması, kasların ve eklemlerin aktiviteye yeterince hazırlanamamasına neden olur. Bu durum kas yırtıkları, tendon zorlanmaları ve bağ yaralanmaları gibi problemlerin görülme riskini artırır. Ayrıca kişinin fiziksel kapasitesinin üzerinde egzersiz yapması ve kısa sürede yüksek performans göstermeye çalışması da yaralanmaların önemli nedenleri arasındadır. Sıcak hava olumsuz etkiliyor Yüksek sıcaklıklar yalnızca güneş çarpması riskini artırmakla kalmaz, aynı zamanda dikkat dağınıklığına ve performans düşüklüğüne de yol açabilir. Terlemeyle birlikte oluşan sıvı ve mineral kaybı, kas kramplarını tetikleyebilir. Bu nedenle özellikle öğle saatlerinde yapılan yoğun fiziksel aktiviteler sırasında yaralanma ihtimali daha da yüksektir."

"Erken müdahale önem kazanıyor"

Karaoğlan, "Spor yaralanmaları ve kazalardan sonra ortaya çıkan ağrı, şişlik, morarma, şekil bozukluğu, hareket kısıtlılığı gibi belirtiler genellikle kırık, çıkık ya da bağ yaralanmalarının habercisidir. Durumlarındarının giderek artması, üzerine basamama veya ilgili uzvu hareket ettirememe durumlarında zaman kaybetmeden donanımlı bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Erken tanı ve tedavi, iyileşme sürecini hızlandırırken kalıcı hareket kısıtlılığı ve kronik ağrı gibi sorunların önlenmesine de yardımcı olur" diye konuştu.

Basit ama etkili önlemlerle yazın yaşanabilecek spor yaralanmalarının büyük bir kısmının önüne geçilebileceğini ifade eden Karaoğlan, şu önerilerde bulundu:

"Spora başlamadan önce en az 10-15 dakika ısınma hareketleri yapın. Egzersiz yoğunluğunu aniden değil kademeli olarak artırın. Yaşınıza ve fiziksel durumunuza uygun sporları tercih edin. Yeterli miktarda su tüketerek sıvı kaybını önleyin. Uygun spor ayakkabısı ve koruyucu ekipman kullanın. Aşırı ağrı veya zorlanma hissederseniz aktiviteyi hemen sonlandırın. Özellikle sıcak havalarda spor yapmak için sabah veya akşam saatlerini tercih edin."

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

OpenAI, bildiğiniz üzere Apple'ın eski tasarımcısı Jony Ive ile de bir ürün geliştiriyor. Şu an için ayrıtıları belli olmayan bu donanım ürününün birkaç yıl içinde karşımıza çıkması bekleniyor.

Bilim insanları, son 60 yılda üretilen müzik eserlerini incelediklerinde, şarkı sözlerinin ahlaki erdemlerden uzaklaşarak ciddi bir yapısal dönüşüm geçirdiğini saptadı. Geçmiş on yılların dostluk, sadakat ve dayanışma kokan popüler eserleri, yerini artık öfke, ihanet ve toksik ilişkileri merkezine alan çok daha sert ve karanlık temalara bıraktı. Şarkı sözlerinin toplumsal değerleri ve duygusal değişimleri yansıtan güçlü birer "kültürel barometre" olduğunu vurgulayan uzmanlar, erdemlere yapılan atıfların azalmasını geleceğe yönelik bir kültür kırılmasının işareti olarak değerlendiriyor.

Chip'in aktardığına göre araştırma ekibi, bu dönüşümü bilimsel verilere dökmek için 1960 ile 2023 yılları arasında piyasaya sürülen 380 binden fazla şarkıyı mercek altına aldı. Yapay zeka teknolojileri ve gelişmiş dil analizi yöntemlerinin kullanıldığı çalışmada, onlarca yıllık müzik arşivindeki ahlaki temaların izi sürüldü. Scientific Reports dergisinde yayınlanan sonuçlara göre, başkalarına zarar verme, aldatma, düzeni yıkma ve yozlaşma gibi olumsuz kavramları içeren şarkı sözleri her geçen on yılda artış gösterdi. Buna karşılık, şefkat, koruma, saflık ve dürüstlük gibi yapıcı ahlaki erdemlerin işlendiği şarkıların sayısı ise gözle görülür bir düşüş trendine girdi.

Raporda öne çıkan bir diğer nokta ise bu değişimin sanatçıların cinsiyetine ve müzik türlerine göre farklılık göstermesi oldu. Kadın sanatçıların şarkı sözlerinde şefkat, bağlılık ve ilişki sorunları daha fazla yer alırken; erkek sanatçılar ile karma grupların zarar verme, yıkım ve toplumsal çöküş gibi olumsuz temalara daha sık yöneldiği görüldü.

Türlere göre değişen duygular

Müzik türleri bazında yapılan derinlemesine analizler de şaşırtıcı olmayan ama durumu netleştiren sonuçlar vermiş durumda. Zarar verme ve yozlaşma temalarının en yüksek çıktığı alan, doğası gereği aykırılıktan beslenen metal müzik oldu. Şefkat ve koruma duygularının R&B ve soul müzikte ağırlık kazandığı görülürken, saflık teması beklendiği üzere en çok dini müziklerde kendine yer buldu.

Bilim insanları, popüler müziğin toplumların kendini ifade etme ve hikâye anlatma yollarından biri olduğuna dikkat çekiyor. Araştırmacılar, popüler kültürde fark edilmeyen eğilimlerin ortaya çıkarılması için geniş ölçekli veri analizlerinin büyük önem taşıdığını vurguluyor.

Viyana Üniversitesi tarafından yapılan destekleyici bir diğer güncel çalışma da şarkı sözlerinin son yarım asırda hem çok daha basitleştiğini, hem de ciddi oranda karamsarlaştığını doğruluyor. 1970'lerden bu yana yazılan sözlerde "kötü", "yanlış" ve "acı" gibi doğrudan stres ve depresyon çağrıştıran kelimelerin kullanım sıklığı zirveye ulaştı. Bu durum, genel nüfusun yıllar içindeki psikolojik ve duygusal ruh hali değişimleriyle de birebir örtüşüyor.

Samsun özelinde yapılan değerlendirmelere dikkat çeken Demir, yapay zekâ kaynaklı su tüketiminin toplam kullanım içinde kayda değer bir paya ulaşabileceğini ifade ederek, "Samsun’da tüketilen suyun yaklaşık yüzde 2 ila 3’ünün yapay zekâ kaynaklı tüketimden kaynaklandığı hesaplanmaktadır. Bu durum, sulama alanlarının önemli bir kısmına denk gelen bir su kaybı anlamına gelmektedir" diye konuştu.

Veri merkezlerinin gizli su tüketimi

Yapay zekâ sistemlerinin çalışma prensibine değinen Demir, kullanıcıların yaptığı her sorgunun arka planda ciddi bir enerji ve su maliyeti oluşturduğunu söyledi. Demir, "Her yapay zekâ uygulaması dev veri merkezlerinde çalışıyor. Bu merkezlerdeki sunucular yüksek ısı üretiyor ve soğutulmaları gerekiyor. Bu soğutma süreçlerinde ciddi miktarda su kullanılıyor. Tek bir sorgu küçük görünse de, milyarlarca işlem düşünüldüğünde toplam etki oldukça büyüktür" şeklinde konuştu.

"Su yönetimi artık stratejik bir güvenlik meselesidir"

Türkiye’nin iklim değişikliğinin etkilerini giderek daha yoğun hissettiğini belirten Demir, "Ülkemiz, iklim değişikliğinin etkilerini giderek daha yoğun hissetmektedir. Son yıllarda artan sıcaklıklar, düzensiz yağış rejimi, uzun süren kurak dönemler, azalan yeraltı su seviyeleri ve su kaynakları üzerindeki baskılar, su yönetimini ulusal güvenlik düzeyinde stratejik bir konu hâline getirmiştir. Kişi başına düşen kullanılabilir su miktarı bakımından Türkiye, su stresi yaşayan ülkeler arasında yer almakta; mevcut eğilimlerin devam etmesi hâlinde önümüzdeki yıllarda su fakirliği sınırına daha da yaklaşacağı öngörülmektedir. Tam da bu süreçte ülkemizde veri merkezlerinin sayısının artması, yapay zekâ uygulamalarının yaygınlaşması ve dijital dönüşümün hızlanması; su kaynaklarının yönetimine yeni bir boyut kazandıracaktır. Bugün enerji yatırımları planlanırken su ihtiyacının da aynı ölçüde dikkate alınması gerekmektedir. Çünkü enerji ile su birbirinden ayrı düşünülemeyecek iki stratejik kaynaktır" ifadelerini kullandı.

"Hedef daha fazla yapay zekâ değil, daha sürdürülebilir yapay zekâ olmalı"

Demir, şöyle devam etti:

"Ancak burada önemli olan, yapay zekâyı bir tehdit olarak görmek değildir. Aksine doğru planlandığında yapay zekâ, su kaynaklarının korunması için en güçlü araçlardan biri olabilir. Akıllı sulama sistemleri sayesinde tarımsal su tüketimi azaltılabilir; su şebekelerindeki kaçaklar gerçek zamanlı olarak tespit edilebilir; kuraklık ve taşkın riskleri önceden tahmin edilebilir; baraj işletmeleri daha verimli yönetilebilir; şehirlerin su talebi daha doğru planlanabilir. Aynı teknoloji, iklim değişikliğine uyum çalışmalarında ve doğal kaynakların sürdürülebilir yönetiminde önemli katkılar sağlayabilir. Bu nedenle asıl hedefimiz, ’daha fazla yapay zekâ’ değil, ’daha sürdürülebilir yapay zekâ’ olmalıdır. Yapay zekâ, insanlığın geleceğini şekillendirecek en önemli teknolojilerden biridir. Ancak bu geleceğin sürdürülebilir olabilmesi için doğal kaynaklarımızı da aynı özenle korumamız gerekmektedir. Artık yalnızca güçlü yapay zekâ sistemlerinden değil, çevresel etkisi düşük yapay zekâ sistemlerinden de söz etmek zorundayız. Bunun için yeni bir yaklaşım olan Yeşil Yapay Zekâ yaklaşımını geliştirilmeliyiz. Bu yaklaşım; daha az enerji tüketen algoritmaları, daha verimli işlemcileri, yenilenebilir enerji kullanan veri merkezlerini, alternatif su kaynaklarıyla çalışan soğutma sistemlerini ve düşük karbonlu dijital altyapıları esas almalıdır. Nasıl ki bugün yeşil binaları, yeşil sanayiyi ve yeşil ulaşımı konuşuyorsak, yarının en önemli konusu da yeşil veri merkezleri olacaktır."

Sürdürülebilir dijital dönüşüm için öneriler

Prof. Dr. Yusuf Demir, sürdürülebilir dijital dönüşüm için önerilerini şöyle sıraladı:

"Üniversitelerde ’Sürdürülebilir Yapay Zekâ ve Su Yönetimi’ alanında disiplinler arası araştırmalar desteklenmelidir. Belediyeler, su idareleri ve organize sanayi bölgelerinde yapay zekâ tabanlı su yönetim sistemleri yaygınlaştırılmalıdır. Veri merkezlerinde su ayak izi ölçümü ve raporlaması yaygınlaştırılmalıdır. Yapay zekâ uygulamalarının enerji ve su verimliliğini artıracak teknolojilere öncelik verilmelidir. Kamu kurumları ve özel sektör için sürdürülebilir dijital altyapı standartları oluşturulmalıdır. Yapay zekâ stratejileri, ulusal su verimliliği ve iklim değişikliğine uyum politikalarıyla bütünleşik olarak planlanmalıdır. Bugün dünya, yeni bir sanayi devrimini yaşamaktadır. Bu devrimin yakıtı yalnızca veri değildir. Enerjidir, sudur veya doğal kaynaklardır. Eğer dijital dönüşümü doğal kaynakları koruyarak gerçekleştiremezsek, gelecekte teknolojik başarılarımızı çevresel kayıplarımız gölgeleyebilir. 21. yüzyılda ülkelerin gerçek zenginliği yalnızca veri üretme kapasitesiyle değil; su kaynaklarını ne kadar akılcı yönettikleriyle de ölçülecektir. Çünkü geleceğin en stratejik kaynağı petrol değil; temiz, güvenli ve sürdürülebilir sudur. Yapay zekâ çağında en akıllı toplumlar, teknolojiyi geliştirirken suyu da koruyabilen toplumlar olacaktır."

Bu yıl 10’uncusu başarıyla tamamlanan Ulusal Antarktika Bilim Seferi’nin ardından 6’ncı Arktik Bilimsel Araştırma Seferi’nin başladığını ifade eden Kacır, bilim heyetinin küresel iklim değişikliğinin etkilerini yerinde incelemek ve kritik araştırmalar yürütmek üzere yola çıktığını kaydetti.

"Sefer kapsamında toplam 12 farklı bilimsel proje ve çalışma hayata geçirilecek"

Kacır, paylaşımında şu ifadelere yer verdi:

"Küresel iklim değişikliğinin etkilerini yerinde incelemek ve kritik araştırmalara imza atmak üzere yola çıkan bilim heyetimizde 3 yabancı araştırmacı ile TÜBİTAK İklim Değişikliği Araştırma Projeleri Yarışması’nda dereceye giren 3 lise öğrencimiz de yer alıyor. Sefer kapsamında oşinografi, biyoloji, kimya, atmosfer çalışmaları, meteoroloji, jeodezi ve uydu sistemleri alanlarında toplam 12 farklı bilimsel proje ve çalışma hayata geçirilecek. Bilim heyeti, planlanan sefer rotası boyunca belirli koordinatlar ve farklı derinliklerden CTD profilleri, su ve sediment (deniz tabanı çökeli) örnekleri toplayarak Arktik Okyanusu’ndaki sıcaklık, tuzluluk dağılımları ile mikroplastik varlığını tespit edecek. Ayrıca sefer boyunca Arktik bölgesindeki atmosfer dinamikleri izlenecek ve jeodezik GNSS gözlemleri gerçekleştirilecek."

Kutup ekosisteminde çok disiplinli 12 proje

Prof. Dr. Burcu Özsoy’un Sefer Koordinatörlüğünü, Y. Müh. Kpt. Doğaç Baybars Işıler’in ise Sefer Liderliğini üstlendiği TASE VI ekibi, 3 kadın ve 9 erkek olmak üzere toplam 12 araştırmacıdan oluşuyor. Sefer kapsamında oşinografi, biyoloji, kimya, atmosfer çalışmaları, meteoroloji, jeodezi ve uydu sistemleri alanlarında toplam 12 farklı bilimsel proje ve çalışma hayata geçirilecek.

Bilim heyeti, planlanan sefer rotası boyunca belirli koordinatlar ve farklı derinliklerden CTD profilleri, su ve sediment (deniz tabanı çökeli) örnekleri toplayarak Arktik Okyanusu’ndaki sıcaklık, tuzluluk dağılımları ile mikroplastik varlığını tespit edecek. Ayrıca sefer boyunca Arktik bölgesindeki atmosfer dinamikleri izlenecek ve jeodezik GNSS gözlemleri gerçekleştirilecek.

Uluslararası iş birlikleri ve geleceğin bilim insanları aynı gemide

Türkiye’nin küresel bilimsel potansiyelini gözler önüne seren seferde, kamu faydası gözetilerek uluslararası ve kurumlar arası güçlü ortaklıklar da kuruldu. Sefer ekibi bünyesinde Türkiye’den 2 kamu kurumu, 5 üniversite ve 2 lise temsil edilirken; ikili iş birlikleri kapsamında Arjantin, Bulgaristan ve Uruguay Antarktika enstitülerinden toplam 3 yabancı araştırmacı da Türk bilim heyetiyle birlikte çalışmalarını yürütecek.

Seferin en heyecan verici odaklarından birini ise geleceğin bilim insanları oluşturuyor. TÜBİTAK 2204-D Lise Öğrencileri İklim Değişikliği Araştırma Projeleri Yarışması’nda alan birincisi olanlar arasından mülakatla seçilen 2 farklı projeden 3 lise öğrencisi Muhammed Emin Bozkurt, Kadir Asrın Sarı ve Barkın Özsoy da ekibe dahil edildi. Bu başarılı gençler, iklim değişikliği üzerine geliştirdikleri projelerini Arktik ortamında doğrudan test etme fırsatı yakalayacak.

Genç yaşta hayatını kaybeden İsmail İmamoğlu'nun tabutu başında duygusal anlar yaşanırken, gözyaşları sel oldu. Aynı olayda yaşamını yitiren çocukluk arkadaşı Bünyamin Kadı'nın babası da cenaze namazında saf tuttu. Acılı anne ve baba ayakta durmakta güçlük çekerken, yakınları aileyi teselli etmeye çalıştı.

Kılınan cenaze namazının ardından İsmail İmamoğlu'nun naaşı, dualar eşliğinde toprağa verildi.
Öte yandan, olayla ilgili başlatılan soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.

'Amcam Hüseyin Şahin, Kırkpınar'ın tanıtılması için çaba harcadı'

Eski Kırkpınar Ağası Hüseyin Şahin'in yeğeni olan Süleyman Şahin eski organizasyonlarla kıyaslayarak şunları söyledi:

'Kırkpınar Ağası Hüseyin Şahin amcam yıllarca buraya hizmet etti, biz geldik. Hüseyin amcam Kırkpınar'ı dünyada tanıtmak için birçok organizasyonlara katıldı. Özellikle Amerika'da, Japonya'da, Azerbaycan'da, dünyanın birçok ülkelerinde Kırkpınar'ın tanıtılması için çaba harcadı. Bunların devam ettirilmesi gerektiğini düşünüyoruz. O zamanla şu anki katılım arasında çok büyük farklılıklar var. O zaman insanların imkanları bu zamanki kadar bile değildi ama katılım çok fazlaydı. Ama şu katılımda katılımın çok az olduğunu görüyoruz. Bu da Kırkpınar için, bizim için üzücü bir olay.'

'Kırkpınar ülkemiz için çok önemli'

Şahin, başpehlivanlık mücadelesinde iki önemli ismin elenmesine yönelik soruya da yanıt vererek, 'Her zaman sporcular için; ben de bir spor yapmış biri olarak, güreşle değil ama uzak doğu sporuyla ilgilendim. Sporda çalışan kazanır. Çok sürpriz görmüyorum. Ali Bey'in (Gürbüz) daha çok çalışması gerekiyor. İyi bir sporcumuz ama sadece yorarak maç kazanmanın uygun olduğunu düşünmüyorum. İnşallah alttan gelen sporcularımızın daha iyi olacağını tahmin ediyorum ama güzeldi. Güreşçilerimiz katılımın az olmasına nazaran ellerinden geleni yaptılar ama daha güzel olabilir. Kırkpınar'ın ülkemiz için çok önemli, çok daha güzel olabileceğini düşünüyoruz. Her şeyden önce insanlar buranın yenilenmesi ilgili uzun süredir bekliyor. Cumhurbaşkanımız el atmadan bu işler olmayacak. Federasyonlar çok fazla değişiklikler yapıyorlar ama şahsım adıma bu değişikliklerin uygun olmadığını düşünüyorum. Çünkü niye diyeceksiniz? Her şeyden önce bir değişikliği yaparken önce altyapı çalışmalarını bitirirsiniz ondan sonra değişiklik yaparsınız. Siz hiçbir şey yapmadan bir değişiklik yapıyorsanız bu uygun bir değişiklik değildir. Çünkü kırsaldan katılımlar çok azalmış. Ben Tokatlıyım, Tokat'tan gelen sporcumuz çok az. Samsun'dan gelen sporcumuz çok az. Birçok yerden gelen sporcularımız azalmış. Bununla ilgili yeniden bir değerlendirme yapılmasının daha uygun olacağını düşünüyorum' diye konuştu.

YENİ MEZUNLARA 2 YIL PRİM MUAFİYETİ

2016’da hayata geçirilen düzenlemeyle, lise ya da üniversiteden mezun olarak öğrencilik statüsü sona eren gençlere 2 yıl süreyle GSS primi ödeme muafiyeti sağlandı. Bu haktan yararlanan mezunlar, prim ödemeden başta devlet hastaneleri olmak üzere kamu sağlık hizmetlerinden faydalanabiliyor. Düzenleme sayesinde eğitim hayatını tamamlayan gençler, iş hayatına atılana veya farklı bir sosyal güvence kapsamına girene kadar sağlık güvencesini koruyor.

Kimler bu haktan yararlanabiliyor?

İki yıllık prim muafiyeti; Lise mezunu olup eğitimine devam etmeyen, üniversiteden mezun olan, öğrencilik statüsü sona eren gençler için uygulanıyor. Bunun yanı sıra, liseden mezun olduktan sonra üniversiteye başlayanlar ile üniversite eğitiminin ardından yüksek lisansa devam edenlerin öğrencilik statüsü sürdüğü için sağlık güvenceleri de kesintiye uğramıyor.

ÖRNEKLERLE UYGULAMA

Örneğin 1 Temmuz 2026 tarihinde üniversiteden mezun olan bir kişi, 2 Temmuz 2028 tarihine kadar ücretsiz sağlık hizmetlerinden yararlanabiliyor. Benzer şekilde 26 Haziran 2026'da liseden mezun olup eğitimine devam etmeyen bir genç de 27 Haziran 2028'e kadar GSS primi ödemeden sağlık hizmeti alma hakkına sahip oluyor. Bu süreçte kişinin Genel Sağlık Sigortası prim borcu olsa dahi, sağlık hizmetlerinden yararlanmasının önünde herhangi bir engel bulunmuyor.

GSS KAPSAMINDA HERKES YER ALIYOR

Türkiye'de 1 Ocak 2012'den bu yana herkes Genel Sağlık Sigortası sistemi kapsamında bulunuyor. Çalışanlar ile anne veya babasının bakmakla yükümlü olduğu kişi statüsünde bulunanlar sağlık hizmetlerinden bu kapsamda yararlanırken, herhangi bir sosyal güvencesi bulunmayan kişiler için gelir testi uygulanıyor.

Gelir testi sonucunda kişi başına düşen aylık gelirin belirlenen sınırın üzerinde çıkması halinde GSS primi ödenmesi gerekiyor. Ancak yeni mezunlara tanınan iki yıllık prim muafiyeti sayesinde, eğitim hayatını tamamlayan gençler bu süre boyunca herhangi bir GSS primi ödemeden sağlık hizmetlerinden yararlanabiliyor. Yeni mezunları kapsayan bu uygulama, sağlık güvencesinin kesintiye uğramadan sürmesini sağlarken, iş arama dönemindeki gençlerin maddi yükünü de önemli ölçüde hafifletiyor.

Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin 17 ilçeyi kapsayan aşure ikram programı, 15 Temmuz akşamına kadar devam edecek. Program kapsamında Mudanya BUDO İskelesi sahil girişi, Şirinevler Pazar Alanı, Mustafakemalpaşa Adnan Menderes Meydanı, Beşevler Pazar Alanı, Büyükorhan Meydanı, İhsaniye Pazar Alanı, İznik Pazar Alanı, Yenişehir Meydanı, Demirtaş Meydanı, Tarihi Ulu Cami önü ve 15 Temmuz Demokrasi Meydanı'nda vatandaşlara aşure ikramı yapılacak.

Atlı fayton ve mehterle düğün alayı

Kutlamaların en renkli anları ise Yenişehir sokaklarında yaşandı. Sinanpaşa Külliyesi'nden başlayan ve Yenişehir Belediyesi Osmanlı Mehter Takımı eşliğinde gerçekleştirilen düğün alayı, atlı faytonla Osmanlı'nın ilk sarayı olan Bey Sarayı kalıntılarının önünden geçerek Tarihi Yenişehir Belediye Binası önünde son buldu.

Başkan Ercan Özel: 'Türk toyunda söz, kılıçtan keskin; kıldan incedir'

Programın ev sahibi Yenişehir Belediye Başkanı Ercan Özel, yaptığı konuşmada 700 yıllık köklü bir geleneği yaşatmanın gururunu paylaştıklarını belirtti. Orhan Bey ile Nilüfer Hatun'un 1290'lı yılların sonunda, bugün programın yapıldığı meydanda (Yeğeli Pazarı'nda) karşılaştıklarını ve bu büyük aşkın tarihe geçtiğini hatırlatan Başkan Özel, şunları söyledi:

'Türk töresinde düğün kutludur. Toy; birliktir, kardeşliktir, berekettir. Atalarımızın dediği gibi; 'Türk toyunda söz, kılıçtan keskin; kıldan incedir.' Bizler bugün burada yalnızca bir düğün geleneğini canlandırmıyor; bir medeniyetin kuruluş ruhunu, köklerimizi ve bizi biz yapan değerleri yeniden hatırlıyoruz.'

'Nesilden nesile aktarılacak bir miras'

Yenişehir'in, cihan devletinin filizlendiği, Osman Gazi'nin 26 yıl yaşadığı kutlu bir şehir olduğunu vurgulayan Başkan Ercan Özel, konuşmasında Keles Belediye Başkanı Ali Doğru'ya da seslenerek, 'Bu düğün, iki şehrimizin tarihî ve kültürel kimliklerinin en önemli değerlerinden biri olacak ve nesilden nesile aktarılacaktır, değil mi Başkanım' ifadelerini kullandı.

'Geleneksel hale getireceğiz'

Keles Belediye Başkanı Ali Doğru ise, 'Bugün bir ilki gerçekleştiriyoruz. 700 yıl önce bu topraklarda geleceğe yön verecek, umut olacak yağız bir delikanlıyla güzel bir hanımefendinin izdivaç yolculuğu başlamış. Ve bu yolculuğun sonunda Keles Kocayayla'da evlendiler. Bizler uzun yıllardan bu yana Orhan Gazi ile Nilüfer Hatun'un birlikteliklerine ithafen düğünümüzü gerçekleştiriyorduk. Başkanımız Ercan Özel'le bundan 3-4 ay önce bir araya geldiğimizde, ortak bir etkinlik yapma kararı aldık. İyi ki de bu kararı almışız. Biz Kelesliler olarak burada olmaktan büyük mutluluk duyuyoruz. Ve bizi geldiğimiz andan itibaren büyük bir ev sahipliğiyle misafir eden Ercan Başkanımıza ve ekibine gönülden teşekkür ediyorum' dedi.

Bu yıl 58'incisi düzenlenen Kocayayla Şenlikleri'nin her geçen yıl büyüdüğünü belirten Keles Kaymakamı Burak Bozkurt Gürses, 'Bursa'nın fethinin 700'üncü yılı nedeniyle etkinliklerimizi daha güçlü kılmak ve nasıl geliştirebileceğimizi düşünmek adına adımlar attık. Bizleri 700 yıl önce yaşanmış o tarihi aşk hikayesine; Orhan Gazi ve Nilüfer Hatun'un düğününe götüren Keles ve Yenişehir Belediye Başkanlarımıza teşekkür ederim' diye konuştu.

'Üç kıtaya uzanan kadim yolculuk'

Bursa Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Numan Çakır ise, 'Yenişehir'den Bursa'ya, Bursa'dan İstanbul'a ve oradan üç kıtaya uzanan kadim bir yolculuğun heyecanını yaşıyoruz. Bu toprakları bizlere yurt kılan ecdadımızı rahmetle anıyorum. Bu noktada bizleri en güzel şekilde misafir eden başta Yenişehir Belediye Başkanımız Ercan Özel ve Keles Belediye Başkanımız Ali Doğru'ya teşekkür ediyorum' ifadelerini kullandı.

'Tarihin canlandığına şahit oluyoruz'

AK Parti Bursa Milletvekili Mustafa Yavuz da şunları söyledi: 'Bugün benim için gerçekten çok anlamlı bir vesileyle buradayız; tarih adeta yeniden canlandı. Orhan Gazi ile Nilüfer Hatun'un evlilik cemiyetlerinin Yenişehir'den Keles'e uzanan serüvenini burada, belediye başkanlarımızın gayretleriyle yeniden yaşıyoruz. Tarihin canlandığına burada bir kez daha şahit oluyoruz. Yenişehir, Osmanlı Devleti'nin ilk başkenti; her şeyin ilkinin yaşandığı kadim bir ilçedeyiz. Dolayısıyla bu organizasyon, sıradan bir etkinlik olmanın çok daha ötesinde bir anlama sahiptir.'

Program, Yenişehir Belediyesi Osmanlı Mehteri'nin konseri, Keles ve Yenişehir Halk Dansları Toplulukları ile Türk dünyasından gelen halk dansları ekiplerinin sahnelediği gösterilerle sona erdi. Etkinliğin finalinde Orhan Gazi ile Nilüfer Hatun'u temsilen canlandırılan çift, Tarihi Yenişehir Belediye Meydanı'ndan yerli ve millî otomobil Togg ile Keles'e uğurlandı.

Programa, Yenişehir Belediye Başkanı Ercan Özel'in yanı sıra AK Parti Bursa Milletvekili Mustafa Yavuz, Bursa Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Numan Çakır, Keles Kaymakamı Burak Bozkurt Gürses, Keles Belediye Başkanı Ali Doğru, AK Parti İl Başkan Yardımcısı Ferit Baştürk ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Engebeli arazi nedeniyle yangına yangın söndürme helikopterleriyle havadan da müdahale edildi. Ekiplerin koordineli çalışması sonucu yangın kısa sürede kontrol altına alınarak söndürüldü. Yangının çıkış nedeninin belirlenmesi için inceleme başlatıldı.

Bu üzücü olay, mahalle sakinleri tarafından endişeyle karşılandı ve derhal polise haber verildi. Polis ekipleri, şüpheli kadını gözaltına aldı.

Olayı gözlemleyen ve görgü tanığı olan Muhammet Emin Kılıç isimli bir vatandaş, "Sanırım kadın haplanmıştı ve saldırılarda bulundu. Özellikle kapalı giyinen kadınlara karşı öfke dolu bir tavır sergiledi. Aileleri olan kişilere zarar verme niyetindeydi. Bu korkunç olay yüzünden bir çocuk bile ağladı ve hemen polisi aradık" şeklinde ifade verdi.

Okulların yeniden açılmasıyla birlikte eğitim çağındaki Suriyeli çocuklar da Türkiye'deki eğitim sistemine entegre olmaya başladılar. Ancak, bu süreçte Suriyeli bir velinin İstiklal Marşımıza yönelik eleştirel bir paylaşımı sosyal medyada büyük yankı uyandırdı.

Sosyal medya platformlarında yapılan bu paylaşımda, "Bugünün en utanç verici duygusu, çocuklarımızın bizim milli marşımızı zorla söylemeye çalıştırılmasıdır" ifadeleri kullanıldı. Bu eleştiriye karşı gelenler ise okullarda her pazartesi ilk ders öncesi ve her cuma son ders sonrasında okutulan İstiklal Marşı'nın Türk halkının bağımsızlık ve milli birlik duygusunu ifade eden önemli bir sembol olduğunu savundular.

Sosyal medyada tartışma yaratan bu paylaşım, ülkedeki farklı görüşleri bir araya getirerek milli kimlik ve entegrasyon konularında derin düşünce ve tartışmaları yeniden gündeme getirdi.