Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, sosyal medya hesabından Ukrayna’da yayın yapan bir televizyon kanalına verdiği röportajın bazı bölümlerini paylaştı. 20 Ekim’de Norveç’in başkenti Oslo’da, Avrupalı ortakların da katılımıyla ABD tarafıyla gerçekleştirilen görüşmeleri değerlendiren Zelenskiy, üç temel sorunun gündeme geldiğini belirtti.
Zelenskiy, “Görüşmeye üç sorun eşlik etti. Hava savunmasındaki yetersizlik, Starlink/Starshield kullanımına getirilen kısıtlamalar ve ABD’den gelen istihbarat paylaşımındaki kısıtlamalar. Bu sorunlardan ikisinin, yani istihbarat paylaşımı ile Starlink meselesinin bugün itibarıyla çözülmüş olması nedeniyle Amerikalılara ve ekibimize minnettarım” ifadelerini kullandı.
Hava savunması konusunda ise sorunların devam ettiğini vurgulayan Zelenskiy, Patriot sistemleri için füze tedarikinde ilerleme kaydedildiğini ancak sürecin oldukça yavaş ilerlediğini söyledi.
Verilen sözlerin yerine getirilmemesine tepki gösteren Ukraynalı lider, “Size füze vereceğiz dedikten sonra bir ya da iki ay boyunca teslimat yapmamak olmaz. İşler böyle yürümez” dedi.
“Ordumuza getirilecek kısıtlamalar ve Ukrayna’nın tarafsızlığı tartışmaya açık değildir”
Ukrayna’da barışın sağlanması halinde NATO müttefiklerinin ülkeye sunacağı güvenlik garantilerine Rusya’nın müdahale etmesini kabul etmeyeceklerini belirten Zelenskiy, “Bunları Rusya dikte edemez. Ordumuza getirilecek kısıtlamalar ve Ukrayna’nın tarafsızlığı tartışmaya açık değildir. Toprak meselesi ise sadece liderler düzeyinde ele alınabilecek bir kırmızı çizgidir” diye konuştu.
ABD tarafından gündeme getirilen “toprak takası” önerisini de kabul etmediklerini ifade eden Zelenskiy, “Hiçbir şeyi, başka bir şey karşılığında takas ediyor değiliz. Görüşmelere hazırız. Söz konusu toprak meselesi ise bu, liderler düzeyinde ele alınmalı. Diğer konular ise teknik gruplar düzeyinde görüşülebilir. Dolayısıyla bunlar, kasım ayında ele alınabilir” ifadelerini kullandı.
ABD’nin Rusya’ya yönelik bazı yaptırımları kaldırması hakkında da değerlendirmelerde bulunan Zelenskiy, “Ukrayna, ABD ve Rusya liderlerinin katılacağı üçlü bir toplantıya, Rusya’ya yönelik tüm yaptırımların kaldırılmış olduğu şartlarda gitmek istemem” dedi.
Zelenskiy, Rusya’nın iş birliğini sağlamak amacıyla yaptırımların kaldırılmasına gerek olmadığını belirterek, “Rusya’nın iş birliğini satın almak üzere yaptırımları kaldırmaya gerek yok. Yaptırımlar, Rusya müzakerelere istekli olduğu için değil, Rus saldırganlığı nedeniyle uygulandı. Ve ancak savaşın sona erdirilmesi kapsamında kaldırılabilir” açıklamasını yaptı.
“Liderler olmadan savaş bütünüyle sona erdirilemez”
Yaptırımların kaldırılması durumunda Ukrayna’nın elindeki kozların azalacağını söyleyen Zelenskiy, bu değerlendirmesiyle Şubat 2025’te ABD Başkanı Donald Trump ve Başkan Yardımcısı James David Vance ile Beyaz Saray’da kameralar önünde yaşadığı tartışmaya da gönderme yaptı.
Zelenskiy, “Çünkü o zaman, Trump’ın dediği gibi, gerçekten de elimizde pek fazla koz kalmaz” ifadelerini kullandı.
Oslo’daki görüşmelerin ayrıntılarını paylaşan Ukrayna lideri, ABD tarafının kendisine somut olarak ne istediklerini sorduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Amerikalılar bana, ‘Somut olarak ne istiyorsunuz?’ diye sordu. Ben de, ‘Kasım ayında teknik heyetlerin yapacağı bir toplantıda savaş sona erebilir mi? Hayır, liderler olmadan savaş bütünüyle sona erdirilemez. Peki, bu mümkün değilse enerji altyapısına yönelik saldırıları durduracak bir ateşkes, denizde ateşkes, tahıl sevkiyatı konusunda bir anlaşma, takas anlaşması ya da liderler toplantısı ayarlayın’ dedim.”
ABD tarafının 27 Ekim’den itibaren Oleşki bölgesinde ateşkes önerdiğini de hatırlatan Zelenskiy, ateşkesin birkaç gün sürmesinin ve bölgeye ABD, Ukrayna ve Rusya’dan insani yardım heyetlerinin gelmesinin planlandığını söyledi.
Zelenskiy, “Bazı insanlar, bizim kontrolümüzdeki bölgeye tahliye edilecek. Asıl mesele, bu insanları ablukadan kurtarmak ve yaşamalarını sağlamak” dedi.
Ukrayna, Rusya ve ABD barış görüşmeleri için Abu Dabi’de buluşacak
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, 23 Ekim’de yaptığı açıklamada, Ukrayna, Rusya ve ABD’den müzakerecilerin kasım ayının ilk yarısında Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) başkenti Abu Dabi’de teknik düzeyde görüşmeler gerçekleştirmek üzere anlaşmaya vardığını duyurmuştu.
Zelenskiy, teknik görüşmelerin ardından ülkelerin liderlerinin de bir araya gelmesini umut ettiğini ifade etmişti.
