Yeni düzenleme kapsamında, mevzuata aykırı yapı tespit edilen arazi sahiplerine alanı eski haline getirmeleri için 2 ay süre tanınacak. Bu sürede yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere ise idari para cezaları 3 kat artırımlı uygulanacak.
Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nda yapılan değişikliklerin 20 Haziran 2026’da Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesinin ardından uygulamada ilk adımlar atılmaya başlandı. Tarım alanlarına yerleştirilen kaçak konteynerler, prefabrik yapılar ve hobi bahçelerine ilişkin ilk saha uygulamalarından biri Eskişehir’de gerçekleşti.
Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, tarım arazisine izinsiz şekilde konteyner koyduğu ve zemine mıcır döktüğü belirlenen bir arazi sahibine resmi bildirim gönderdi. Daha önce idari para cezası uygulanan kişinin, yasal süre içinde gerekli izin başvurularını yapmadığı tespit edildi.
Yetkililer tarafından yapılan tebligatta, yalnızca konteyner veya prefabrik yapının kaldırılmasının yeterli olmayacağı belirtildi. Arazi sahibinden izinsiz yapıların tamamen kaldırılması, zemine dökülen mıcır, stabilize malzeme ve dolgu maddelerinin temizlenmesi, toprağın yeniden tarımsal üretime uygun hale getirilmesi istendi.
Tebliğ tarihinden itibaren mülk sahiplerine bu işlemleri tamamlamaları için 2 ay süre verilecek. Bu süre içinde gerekli düzenlemeleri yapmayanlara daha önce uygulanan para cezaları, yeniden değerleme oranı dikkate alınarak 3 kat artırımlı şekilde tahsil edilecek.
Sürenin dolmasının ardından belediyeler veya il özel idareleri devreye girerek kaçak yapıların kaldırılması ve arazinin temizlenmesi işlemlerini gerçekleştirecek. Bu süreçte ortaya çıkacak tüm masraflar ise arazi sahibinden alınacak.
Yeni düzenlemeye göre süreç kademeli şekilde işleyecek. Öncelikle tarım arazisinde izinsiz yapı tespiti yapılacak ve mülk sahibine idari para cezası kesilecek. Ardından gerekli izin başvurularını yapması için yasal süre tanınacak. Başvuru yapılmaması halinde ise yapıların kaldırılması ve arazinin eski haline getirilmesi için 2 aylık kesin süre verilecek.
Bu süre içinde de gerekli işlemler yapılmazsa idari para cezası 3 kat artırılacak. Son aşamada resmi kurumlar yıkım ve temizlik işlemlerini başlatacak, yapılan harcamalar da mal sahibine fatura edilecek.
Düzenleme, hobi bahçesi kullanıcıları ile prefabrik ev, konteyner ve tiny house sahipleri arasında endişeye neden oldu. Mevzuat mevcut yapıların tamamının doğrudan yıkılmasını öngörmese de tarım arazilerindeki izinsiz yapılara elektrik, su ve doğalgaz aboneliği verilmemesi, mevcut aboneliklerin ise iptal edilmesi gündeme geldi.
Tarım arazilerine izinsiz şekilde yerleştirilen konteyner, tiny house, prefabrik yapı ve benzeri tüm yapılar yeni düzenleme kapsamında değerlendirilecek. Bazı ihlallerde metrekare başına uygulanacak ceza tutarının 2 bin 500 liraya kadar çıkabileceği, yükümlülüklerin süresinde yerine getirilmemesi halinde ise cezaların 3 katına kadar artırılabileceği belirtiliyor.
