TBMM Genel Kurulu’nda 467 evet oyuyla kabul edilen Milli Dayanışma Yasası, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin hazırlanan ve kamuoyunda çerçeve yasa olarak bilinen Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, Resmi Gazete’de yayımlanarak yasalaştı. Kanunun yürürlüğe girmesinin ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da sosyal medya hesabından bir mesaj paylaştı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Hayırlara vesile olmasını diliyorum
Erdoğan paylaşımında şu ifadelere yer verdi:
"Gazi Meclisimizde tarihî bir mutabakat örneği olarak 467 milletvekilimizin desteğiyle kabul edilen ve bugün itibarıyla yürürlüğe giren Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un hayırlara vesile olmasını diliyorum.
Türkiye’nin huzurlu, müreffeh ve güvenli geleceği için atılan bu önemli adımda emeği geçen:
Cumhur İttifakı ortağımız Sayın Devlet Bahçeli’ye ve Milliyetçi Hareket Partisi Grubuna…
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş’a…
AK Parti Grubundaki kıymetli yol ve dava arkadaşlarıma…
Farklı kulvarda yer almakla birlikte yapıcı bir tutum sergileyen tüm siyasi parti gruplarına ve milletvekillerine yürekten teşekkür ediyorum.
Sürecin bugünlere kazasız belasız gelmesinde katkısı bulunan devletimizin kurumlarını ve görevlilerini tebrik ediyorum.
Başta şehitlerimizin yakınları ve gazilerimiz olmak üzere, milletimizin tamamının hassasiyetlerini dikkate alan bir yaklaşımla yürüttüğümüz süreci, Kanun’un belirlediği zeminde, ilgili kurum ve kurullarımızın riyasetinde aynı samimiyet ve titizlikle yönetmeye devam edeceğiz."
Çerçeve Yasa neler getiriyor?
Resmi Gazete’de yayımlanan Kanun’a göre, düzenlemeyle PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi amaçlanıyor.
Düzenleme; PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve örgüt lehine işlenen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun’da düzenlenen suçları kapsayacak.
Kanun’da "Örgüt", PKK/KCK terör örgütünü ve bununla bağlantılı her türlü oluşumu, "Kurul" ise düzenlemenin ilgili hükmü kapsamında oluşturulacak Kurul olarak tanımlanıyor.
Kanun’a göre, örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki tüm silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca belirlenmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanması şartıyla; örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, kanun kapsamına giren ve üst sınırı 15 yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar ise 10 yıl süreyle ertelenecek.
Erteleme döneminde dava zaman aşımı işlemeyecek. Bu suçlarla ilgili dosya ve suçun ispatına yarayan deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi boyunca muhafaza edilecek. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilecek ve Hazineye irat kaydedilecek. Karar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilecek. Kararda başvuru ve itiraz hakkı ile süresi ve mercisi belirtilecek.
Bu hüküm kapsamında Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar 2 hafta içinde sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme kararlarına karşı da 2 hafta içinde itiraz edilebilecek.
Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasından önce işlenmiş olup düzenlemenin kapsamına giren suçlar nedeniyle bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yürütülmesi, Kurulun iznine bağlı olacak.
Düzenleme kapsamında erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu aşamadaki yetkili hakim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ilgili ceza dairesince değerlendirilecek. Şartların bulunması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına karar verilecek.
Erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istinaf veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında bozma kararı verilecek.
Erteleme kararlarının kaydedilmesi ve yeniden suç işlenmesi
Verilen erteleme kararları, bunlara özgü bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlar yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde belirlenen amaç doğrultusunda kullanılabilecek.
Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam edilecek. Mahkumiyet halinde verilen cezanın infazı, düzenlemenin ilgili hükmü kapsamında ertelenmeyecek ve mahkumiyet hükümlerinin tüm sonuçları doğacak. Belirtilen süre suç işlenmeden geçirildiği takdirde kovuşturma yapılmasına yer olmadığı veya düşme kararı verilecek.
Kanun’la, örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki tüm silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanması şartıyla; örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkum olanlar ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar hariç olmak üzere, düzenleme kapsamındaki suçlardan toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı 5 yıl, toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı ise 10 yıl süreyle infaz hakiminin kararıyla ertelenecek. Bu hükmün uygulanması müsadere kararlarının yerine getirilmesine engel olmayacak. Erteleme süresince cezada zaman aşımı işlemeyecek.
İnfaz hakimi tarafından verilen erteleme kararlarına karşı itiraz edilebilecek. Bu kapsamda verilen kararlar da oluşturulan sisteme kaydedilecek. Kayıtlar yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde belirlenen amaç doğrultusunda kullanılabilecek.
Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hakimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak cezanın infazının devamına karar verilecek. Belirtilen süre suç işlenmeden geçirildiğinde verilen ceza infaz edilmiş sayılacak. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıklarınca yapılacak.
Takip, koordinasyon ve uygulama hükümleri
Kanun kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesi, düzenlemenin Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında; Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri’nden oluşan Kurul tarafından yapılacak.
İhtiyaç halinde Kurul tarafından alt komisyonlar oluşturulabilecek, bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişiler Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilecek.
Kurul tarafından sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini sağlamak amacıyla alt komisyonlarda görevlendirme yapılabilecek.
PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından, düzenlemenin amacı ve kapsamı doğrultusunda örgütün tamamen tasfiyesi ve bu duruma ilişkin gözlem raporları doğrultusunda dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirme yapılabilecek.
Kurulun gerekli görmesi halinde adli, idari ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunulabilecek.
Kanun uyarınca verilen erteleme kararları, PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirilecek.
Gerekli görülmesi halinde soruşturma ve kovuşturmalar nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması sulh ceza hakimliğinden veya mahkemesinden, mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla kaldırılması ise infaz hakimliğinden Kurul tarafından talep edilecek.
Talep hakkında ilgili merci tarafından karar verilecek. Bu kararlara karşı itiraz edilebilecek. Mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına yönelik talepte bulunulabilmesi için 5 yıllık erteleme kararlarında karar tarihinden itibaren 2 yıl, 10 yıllık erteleme kararlarında ise 3 yıl geçmiş olması gerekecek.
Kurul, çalışmaları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli şekilde bilgilendirecek. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca düzenleme kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere İzleme Komisyonu kurulacak. İzleme Komisyonu, Kanun kapsamındaki faaliyetleri takip edecek ve tavsiyelerde bulunabilecek. Kurulun sekretarya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülecek.
Silah ve malzeme teslimi
Kanun kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.
Kanun hükümleri, PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 ay içinde bu düzenleme hükümlerinden yararlanmak istediğini bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak bildirenlere uygulanacak.
Kanun kapsamında verilen görevler, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca ivedilikle yerine getirilecek. Kanun’un amaç ve faaliyetleri doğrultusunda verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğu doğmayacak.
